Hoa sen trong Phật giáo mang 8 đặc tính cao quý. Đây là biểu tượng thanh khiết gắn liền với chư Phật, Bồ tát, thể hiện sự giải thoát giữa trần ai.
28/3/2025
Mục lục [Ẩn]
Nhắc đến hoa sen là nhắc đến vẻ đẹp giản dị, mộc mạc nhưng rất đỗi thanh cao, tinh khiết; đây cũng là loài hoa gắn liền với đời sống, cốt cách của người dân Việt.
Trong Phật giáo, hoa sen thường gắn liền với hình ảnh thanh cao vô nhiễm của các Đức Phật và các vị Bồ tát. Đặc biệt, theo kinh điển, khi Đức Phật đản sinh, Ngài đã bước liền 7 bước và mỗi bước đều có hoa sen nở đỡ chân Ngài.
Để hiểu rõ hơn về những đặc tính cao quý của hoa sen trong Phật giáo. Kính mời quý vị cùng đón đọc bài viết dưới đây!
1. Hoa sen có tính vô nhiễm
Hoa sen dù mọc lên từ bùn nhơ nhưng nó vẫn nở rộ, khoe hương khoe sắc, ngát tỏa hương thơm cùng khắp đất trời. Cho nên, dân gian mới có câu: “Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn”- tức ca ngợi tính vô nhiễm, thanh khiết của hoa sen.
Cũng như vậy, Đức Phật hay Tăng đoàn tu hành thanh tịnh được ví giống như hoa sen. Dù sống giữa trần gian, thế nhân ganh đua, tranh đấu; nhưng chư Tăng vẫn sống đời phạm hạnh, buông bỏ dục lạc, danh vọng để cầu đạo giải thoát.
Chư Tăng tu hành thanh tịnh, buông bỏ dục lạc, hướng tới giải thoát ví như bông hoa sen vô nhiễm giữa đời
Chư Tăng chùa Ba Vàng tu hành thanh tịnh, buông bỏ dục lạc, hướng tới giải thoát ví như bông hoa sen vô nhiễm giữa đời
2. Hoa sen có tính trừng thanh
Hoa sen có tính chất trừng thanh. Điểm đặc biệt là chỗ nào có hoa sen mọc, thì chỗ đó nước không đục. Do vậy, chúng ta có thể dễ dàng nhìn thấy cá bơi trong ao sen vì nước đã trở nên trong vắt, nhờ vào tác dụng của cây sen.
3. Hoa sen có tính kiên nhẫn
Hoa sen mang đặc tính kiên nhẫn. Mùa hạ qua đi, hoa sen cũng phai tàn. Nhưng mầm sống vẫn tiếp tục ẩn mình trong gốc (củ sen), nằm sâu trong bùn trong suốt mùa đông và mùa xuân, tưởng chừng đã ngủ quên, đã chết đi; nhưng rồi đến mùa hạ, những chồi non lại vươn lên, nở hoa tươi đẹp. Sự chờ đợi đó, được gọi là đức tính kiên nhẫn.
4. Hoa sen có tính viên dung
Hoa sen mang trong mình sự viên dung, tức là sự tròn đầy. Bông sen khi nở ra có hình dáng chúm chím, đầy đặn, với những lớp cánh chồng lên nhau một cách kín đáo và tỉ mỉ. Chúng ta có thể thấy sự khác biệt rõ rệt khi so với một số loài hoa khác, khi nở ra là bung xòe ngay lập tức, để lộ hết cả nhụy bên trong. Hoa sen thì không như vậy. Cánh trong bao bọc cánh ngoài, e ấp, duyên dáng trong suốt quá trình nở hoa, dường như từng lớp cánh ấy đều che chở lẫn nhau.
5. Hoa sen có tính thanh lương
Hoa sen có tính chất thanh lương. Mùi hương của hoa sen khiến ta cảm nhận được sự dịu nhẹ, thanh thoát. Mùi hương ấy không gắt, không nồng, mà nhẹ nhàng, mát mẻ; khiến tâm hồn ta như được lắng xuống, dịu lại.
Hoa sen mang vẻ đẹp giản dị, mộc mạc, đem lại cảm giác thanh lương, mát mẻ cho tâm hồn
Hoa sen mang vẻ đẹp giản dị, mộc mạc, đem lại cảm giác thanh lương, mát mẻ cho tâm hồn
6. Hoa sen có tính hành trực
Quan sát cây sen, ta thấy cọng sen, ngó sen đa phần mọc vươn thẳng lên. Đặc tính này thể hiện sự hành trực, ngay thẳng.
7. Hoa sen có tính ngẩu không
Thân sen vươn lên ngay thẳng giữa bùn lầy, nhưng lòng sen lại rỗng không - biểu tượng của sự buông bỏ, không vướng mắc, không chấp trước. Thế nhưng con người chúng ta lại không giống hoa sen. Chuyện gì đã để vào lòng là khắc cốt ghi tâm, nhớ mãi không quên, thậm chí mang theo suốt đời, qua cả những kiếp sau. Giận ai, oán ai, chẳng những giữ chặt trong lòng mà còn ôm hận đến tận hơi thở cuối cùng.
Nhìn cọng sen mà suy ngẫm: thân sen rỗng nên chẳng vướng bận điều gì, nước chảy qua liền trôi sạch, không lưu chút vẩn đục nào. Cho nên, tâm của chúng ta cũng nên như thế - không thù, không giận, không ôm giữ những điều đã qua. Việc gì đã xong, hãy nhẹ nhàng buông xuống. Bởi chính sự chấp trước dai dẳng ấy mà kiếp này chưa dứt oán, kiếp sau lại tương phùng trong khổ đau. Trong kinh điển Phật giáo có ghi chép nhiều câu chuyện có thật nói về sự tái sinh luân hồi do sự chấp trước, oán thù như: Kinh Người Sanh Làm Nữ Dạ Xoa (Trích Kinh Pháp Cú – Tích truyện), Kinh Ba Người Trả Quả Vì Mắng Nhiếc Bà Lão (Trích Kinh Pháp Cú Thí Dụ, Quyển Thứ Nhất),...
8. Hoa sen có tính nhân, quả đồng thời
Thứ tám là nhân và quả đồng thời. Hoa sen là loài hoa đặc biệt vì vừa có hoa vừa có quả cùng lúc. Khi hoa sen nở, bên trong đã có bát sen chứa hạt sen, không như các loài cây khác phải đợi hoa tàn rồi mới kết trái. Đây là điểm độc đáo riêng có của hoa sen.
Hình ảnh hoa sen với những cánh hoa bao bọc gương sen tròn đầy (nguồn ảnh: internet)
Hình ảnh hoa sen với những cánh hoa bao bọc gương sen tròn đầy
Chính vì mang những phẩm tính cao quý, hoa sen trở thành biểu tượng gắn liền với chư Phật và Bồ tát. Các Ngài thường được khắc họa đi trên hoa sen, đứng và ngồi trên hoa sen. Bởi lẽ cũng như những bông sen vươn lên từ bùn lầy mà chẳng hề bị vấy bẩn, chư Phật và Bồ tát xuất hiện giữa cõi đời nhưng không bị thế gian làm nhiễm ô. Các Ngài sống giữa trần gian mà vẫn thanh khiết, không bị bụi đời vấy bẩn, không để phiền não trần tục vướng vào tâm. Các Ngài thị hiện nơi cõi trần thế để cứu độ, dìu dắt quần sinh nhưng tuyệt nhiên chẳng hề bị những vọng niệm thế gian làm lay động. Vì lẽ đó, trong Phật Pháp, hoa sen chính là biểu tượng của sự giải thoát - một minh chứng cho bản chất thanh khiết bất nhiễm giữa trần ai của những bậc giác ngộ.
Cũng như vậy, hình ảnh bảy bước chân đầu tiên của Thái tử Tất Đạt Đa, mỗi bước đều có hoa sen nâng đỡ, không chỉ là một sự kiện kỳ diệu, mà còn ẩn chứa ý nghĩa sâu xa: Ngài giáng trần để mở ra con đường giải thoát, cứu độ chúng sinh theo hạnh nguyện của mình. Ngài bước đi giữa thế gian nhưng không hề nhiễm bụi trần, vượt qua lục đạo luân hồi mà không hề vướng mắc.
Xem thêm: Hiểu đúng về 7 bước hoa sen trong ngày đản sinh của Đức Phật
Trên đây là những chia sẻ của Thầy Thích Trúc Thái Minh về 8 đặc tính cao quý của hoa sen trong Phật giáo. Đây là những đức tính mà người con Phật cần phải học và rèn luyện để có được những thành quả trong tu tập, hướng đến con đường chân hạnh phúc.
Chúc quý vị luôn an vui, thường lạc như những bông hoa sen: “Trong bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn”.
Phật Pháp cơ bản🞄 21/01/2026
Tứ như ý túc là: dục như ý túc, tinh tấn như ý túc, nhất tâm như ý túc, quán như ý túc. Thực hành 4 yếu tố trên sẽ giúp đạt được đầy đủ mọi mong muốn.
Phật Pháp cơ bản 🞄 21/01/2026
Tứ như ý túc là: dục như ý túc, tinh tấn như ý túc, nhất tâm như ý túc, quán như ý túc. Thực hành 4 yếu tố trên sẽ giúp đạt được đầy đủ mọi mong muốn.
Phật Pháp cơ bản🞄 15/01/2026
Đức Phật dạy, có 4 loại thức ăn là: Đoàn thực, xúc thực, tư niệm thực, thức thực. 4 cách ứng dụng tứ thực vào cuộc sống để thân khỏe tâm an, trí sáng.
Phật Pháp cơ bản 🞄 15/01/2026
Đức Phật dạy, có 4 loại thức ăn là: Đoàn thực, xúc thực, tư niệm thực, thức thực. 4 cách ứng dụng tứ thực vào cuộc sống để thân khỏe tâm an, trí sáng.
Phật Pháp cơ bản🞄 28/12/2025
Tứ chánh cần là: Ngăn ác, diệt ác, sinh thiện, tăng trưởng thiện. Thực hành 4 điều này, cuộc sống được an lạc, hướng đến hạnh phúc tối thượng.
Phật Pháp cơ bản 🞄 28/12/2025
Tứ chánh cần là: Ngăn ác, diệt ác, sinh thiện, tăng trưởng thiện. Thực hành 4 điều này, cuộc sống được an lạc, hướng đến hạnh phúc tối thượng.
Phật Pháp cơ bản🞄 08/12/2025
Ngọc Mani là viên ngọc vô cùng quý hiếm, được tìm thấy ở Long cung và có thể giúp thành tựu mọi sở nguyện.
Phật Pháp cơ bản 🞄 08/12/2025
Ngọc Mani là viên ngọc vô cùng quý hiếm, được tìm thấy ở Long cung và có thể giúp thành tựu mọi sở nguyện.
Phật Pháp cơ bản🞄 16/11/2025
Bảo tháp Trà Tỳ là nơi trà tỳ kim thân Đức Phật, nằm cách vị trí Đức Phật nhập diệt gần 2km, nay thuộc thị trấn Kushinagar, tiểu bang Uttar Pradesh, Ấn Độ.
Phật Pháp cơ bản 🞄 16/11/2025
Bảo tháp Trà Tỳ là nơi trà tỳ kim thân Đức Phật, nằm cách vị trí Đức Phật nhập diệt gần 2km, nay thuộc thị trấn Kushinagar, tiểu bang Uttar Pradesh, Ấn Độ.
Phật Pháp cơ bản🞄 31/10/2025
10 cõi giới trong đạo Phật gồm cõi chư Phật, cõi Bồ tát, cõi Duyên Giác Phật, cõi Thanh Văn, cõi Trời, cõi Thần, cõi người, cõi súc sinh, cõi ngạ quỷ, cõi địa ngục.
Phật Pháp cơ bản 🞄 31/10/2025
10 cõi giới trong đạo Phật gồm cõi chư Phật, cõi Bồ tát, cõi Duyên Giác Phật, cõi Thanh Văn, cõi Trời, cõi Thần, cõi người, cõi súc sinh, cõi ngạ quỷ, cõi địa ngục.
Phật Pháp cơ bản🞄 14/10/2025
Khi tham gia Pháp đàn Lương Hoàng Bảo Sám, chúng ta nên công nhận tội lỗi từng gây tạo, tha thiết sám hối, nguyện chừa bỏ không tái phạm,...
Phật Pháp cơ bản 🞄 14/10/2025
Khi tham gia Pháp đàn Lương Hoàng Bảo Sám, chúng ta nên công nhận tội lỗi từng gây tạo, tha thiết sám hối, nguyện chừa bỏ không tái phạm,...
Phật Pháp cơ bản🞄 02/10/2025
Địa ngục là một trong sáu cõi luân hồi mà chúng sinh phải tái sinh sau khi chết. Nơi đây là chỗ rất khổ đau và có vô số hình phạt đáng sợ dành cho tội nhân.
Phật Pháp cơ bản 🞄 02/10/2025
Địa ngục là một trong sáu cõi luân hồi mà chúng sinh phải tái sinh sau khi chết. Nơi đây là chỗ rất khổ đau và có vô số hình phạt đáng sợ dành cho tội nhân.
Phật Pháp cơ bản🞄 29/9/2025
Cờ Phật giáo được đề xuất bởi một cựu Đại tá quân đội Mỹ, thiết kế từ ánh hào quang của Đức Phật vào tuần lễ thứ tư sau khi Ngài thành đạo.
Phật Pháp cơ bản 🞄 29/9/2025
Cờ Phật giáo được đề xuất bởi một cựu Đại tá quân đội Mỹ, thiết kế từ ánh hào quang của Đức Phật vào tuần lễ thứ tư sau khi Ngài thành đạo.
Phật Pháp cơ bản🞄 23/9/2025
Núi Linh Thứu xưa kia thuộc thành Vương Xá, nước Ma Kiệt Đà do đức vua Bình Sa trị vì; nay là Rajgir, bang Bihar, Ấn Độ.
Phật Pháp cơ bản 🞄 23/9/2025
Núi Linh Thứu xưa kia thuộc thành Vương Xá, nước Ma Kiệt Đà do đức vua Bình Sa trị vì; nay là Rajgir, bang Bihar, Ấn Độ.
Phật Pháp cơ bản🞄 18/9/2025
Chú Đại Bi là một trong những bài chú được trì tụng rộng rãi. Tuy nhiên, nhiều người còn hiểu sai khiến thực hành chưa được lợi ích.
Phật Pháp cơ bản 🞄 18/9/2025
Chú Đại Bi là một trong những bài chú được trì tụng rộng rãi. Tuy nhiên, nhiều người còn hiểu sai khiến thực hành chưa được lợi ích.
Phật Pháp cơ bản🞄 09/8/2025
Tụng kinh là để ôn lại và hiểu lời Đức Phật dạy. Tụng kinh sẽ đem lại nhiều phúc báu, an vui cho những người trì tụng ngay trong hiện tại.
Phật Pháp cơ bản 🞄 09/8/2025
Tụng kinh là để ôn lại và hiểu lời Đức Phật dạy. Tụng kinh sẽ đem lại nhiều phúc báu, an vui cho những người trì tụng ngay trong hiện tại.
Phật Pháp cơ bản🞄 02/8/2025
Nơi Đức Phật đản sinh là vườn Lâm Tỳ Ni. Ngài chọn chọn sinh ra ở rừng hoa vô ưu là bởi muốn truyền tải 3 thông điệp ý nghĩa đến chúng sinh.
Phật Pháp cơ bản 🞄 02/8/2025
Nơi Đức Phật đản sinh là vườn Lâm Tỳ Ni. Ngài chọn chọn sinh ra ở rừng hoa vô ưu là bởi muốn truyền tải 3 thông điệp ý nghĩa đến chúng sinh.
Phật Pháp cơ bản🞄 30/7/2025
Cư sĩ là những người Phật tử tu tại gia. Trong giáo Pháp của Phật, người Phật tử được gọi là Ưu-bà-tắc (nam cư sĩ) và Ưu-bà-di (nữ cư sĩ).
Phật Pháp cơ bản 🞄 30/7/2025
Cư sĩ là những người Phật tử tu tại gia. Trong giáo Pháp của Phật, người Phật tử được gọi là Ưu-bà-tắc (nam cư sĩ) và Ưu-bà-di (nữ cư sĩ).
Phật Pháp cơ bản🞄 29/7/2025
“Tam” là ba, “Bảo” là quý báu, “Tam Bảo” là ba ngôi quý báu: Phật Bảo, Pháp Bảo, Tăng Bảo; có Tam Bảo bên ngoài và Tam Bảo ngay trong tâm mỗi chúng ta.
Phật Pháp cơ bản 🞄 29/7/2025
“Tam” là ba, “Bảo” là quý báu, “Tam Bảo” là ba ngôi quý báu: Phật Bảo, Pháp Bảo, Tăng Bảo; có Tam Bảo bên ngoài và Tam Bảo ngay trong tâm mỗi chúng ta.
Phật Pháp cơ bản🞄 22/7/2025
Lòng tin Tam Bảo là mẹ sinh công đức, đưa chúng sinh tiến đạo… Hãy tìm hiểu 5 lợi ích của lòng tin để giúp tăng trưởng phước báu, tinh tấn tu tập.
Phật Pháp cơ bản 🞄 22/7/2025
Lòng tin Tam Bảo là mẹ sinh công đức, đưa chúng sinh tiến đạo… Hãy tìm hiểu 5 lợi ích của lòng tin để giúp tăng trưởng phước báu, tinh tấn tu tập.
Phật Pháp cơ bản🞄 24/6/2025
Tam Bảo là hải đảo an lành cho tất cả chúng sinh. Ba bậc Tam Bảo trong Phật giáo gồm: thế gian trụ trì Tam Bảo, xuất thế gian Tam Bảo và đồng thể Tam Bảo
Phật Pháp cơ bản 🞄 24/6/2025
Tam Bảo là hải đảo an lành cho tất cả chúng sinh. Ba bậc Tam Bảo trong Phật giáo gồm: thế gian trụ trì Tam Bảo, xuất thế gian Tam Bảo và đồng thể Tam Bảo
Phật Pháp cơ bản🞄 06/4/2025
Lễ quy y Tam Bảo chùa Ba Vàng được tổ chức hàng tháng theo nguyện vọng của Nhân dân. Nhân dân, Phật tử có thể tham gia theo hình thức trực tuyến hay trực tiếp
Phật Pháp cơ bản 🞄 06/4/2025
Lễ quy y Tam Bảo chùa Ba Vàng được tổ chức hàng tháng theo nguyện vọng của Nhân dân. Nhân dân, Phật tử có thể tham gia theo hình thức trực tuyến hay trực tiếp
Phật Pháp cơ bản🞄 29/3/2025
Dưới đây là những lời chúc lễ Phật đản ý nghĩa dành tặng cho gia đình, bạn bè, người yêu,... giúp mang lại phúc lành, phát sinh trí tuệ, thoát khỏi khổ đau.
Phật Pháp cơ bản 🞄 29/3/2025
Dưới đây là những lời chúc lễ Phật đản ý nghĩa dành tặng cho gia đình, bạn bè, người yêu,... giúp mang lại phúc lành, phát sinh trí tuệ, thoát khỏi khổ đau.
