Mục lục [Ẩn]
Phong tục thả cá chép ngày 23 Tết trở thành nét văn hóa lâu đời của người Việt. Vào ngày này, mọi người thường thả cá với quan niệm tiễn ông Công ông Táo về trời; hy vọng gia đình sẽ được nhiều điều may mắn, bình an trong năm mới.
Vậy quan niệm thả cá chép đưa ông Táo về trời có đúng không, nên thả cá thế nào để được thuận lợi, bình an? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn.
Nguồn gốc phong tục thả cá chép về trời
Theo dân gian, tục thả cá chép trong lễ cúng ông Công ông Táo có thể xuất phát từ truyền thuyết “Cá chép hóa rồng”.
Tương truyền, từ xa xưa, ông Trời giao việc hô mưa gọi gió cho loài rồng. Tuy nhiên, số lượng rồng quá ít khiến nhiều nơi bị hạn hán.
Để giải quyết, ông Trời giao nhiệm vụ cho vua Thủy Tề, chọn loài vật đủ sức hóa rồng và tạo mưa. Sau nhiều thử thách, chỉ có một con cá chép đặc biệt, miệng ngậm ngọc đã vượt qua vũ môn và hóa rồng thành công.
Từ đó, dân gian đã dùng cá chép để cúng Thổ Công, với quan niệm cá chép có thể hóa rồng bay lên trời, gửi gắm ước vọng cho một năm mới tốt lành. Tuy nhiên, theo giáo lý đạo Phật, quan niệm dân gian này chưa đúng.

Dân gian đã dùng cá chép để cúng Thổ Công với quan niệm cá chép có thể hóa rồng bay lên trời (ảnh minh họa)
Thực hư việc thả cá chép đưa ông Công ông Táo về Trời
Với góc nhìn của đạo Phật, cá chép hóa rồng, hay phóng sinh cá chép để ông Công ông Táo cưỡi về trời là quan niệm không có thật. Bởi cá bơi xuống nước, ông Công ông Táo bay lên trời; vì vậy cá chép không phải là phương tiện di chuyển như dân gian quan niệm.

Cá chép không phải là phương tiện di chuyển như dân gian quan niệm
Tuy nhiên, phóng sinh vào cuối năm vẫn mang ý nghĩa tốt đẹp. Chúng ta có thể phóng sinh các loài vật khác nhau, không nhất thiết phải là cá chép. Việc phóng sinh cuối năm hay làm các việc thiện khác như bố thí, cúng dường cho các vị chư Thiên, chư Thần sẽ mang đến phúc báu, những điều tốt đẹp trong năm mới.

Chúng ta có thể phóng sinh các loài vật khác nhau, không nhất thiết phải là cá chép
Trong kinh Địa Tạng, Đức Phật dạy có vô số vị thần cai quản những vùng đất, xóm làng,... Cho nên, vào dịp Tết, ta nên thực hiện truyền thống cúng ông Công ông Táo (chính là hướng cúng đến các vị chư Thiên, chư Thần, Long thần, Thổ địa) để tác phước hồi hướng, tạ ơn các vị đã hộ trì cho gia đình mình trong năm vừa qua.
Thả cá chép lúc nào?
Chúng ta có thể phóng sinh tùy duyên, bất cứ lúc nào; không nhất thiết phải vào ngày 23 Tết. Bởi thực hành phóng sinh giúp mang lại phước báu cho mọi người. Như trong kinh Nhân quả, Đức Phật dạy:
“Đời xưa thương xót chúng sinh,
Phóng sinh thả cá cứu tình si mê,
Kiếp nay con cháu đề huề,
Hưởng thường ngũ phúc thọ bề như non.”
Khi thả cá chép khấn gì?
Chùa Ba Vàng xin gửi đến quý độc giả bài khấn phóng sinh qua đường link sau:
https://chuabavang.com/huong-dan-nghi-thuc-le-cung-phong-sinh-tai-nha-d2491.html
---
Trên đây là chia sẻ của Thầy Thích Trúc Thái Minh về ý nghĩa thả cá chép ngày ông Công ông Táo, giúp chúng ta thả cá với ý nghĩa thiết thực hơn - đó là thả cá chép phóng sinh theo tinh thần từ bi của đạo Phật.
Chúc quý vị có một năm mới tràn đầy hạnh phúc và an lạc!
Bài viết🞄 29/3/2025
Dưới đây là những lời chúc lễ Phật đản ý nghĩa dành tặng cho gia đình, bạn bè, người yêu,... giúp mang lại phúc lành, phát sinh trí tuệ, thoát khỏi khổ đau.
Bài viết 🞄 29/3/2025
Dưới đây là những lời chúc lễ Phật đản ý nghĩa dành tặng cho gia đình, bạn bè, người yêu,... giúp mang lại phúc lành, phát sinh trí tuệ, thoát khỏi khổ đau.
Bài viết🞄 29/3/2025
Những bản nhạc Phật đản đầy ý nghĩa không chỉ tán dương sự đản sinh cao quý của Đức Phật mà còn giúp tăng trưởng thiện tâm và mang lại an lạc cho người nghe.
Bài viết 🞄 29/3/2025
Những bản nhạc Phật đản đầy ý nghĩa không chỉ tán dương sự đản sinh cao quý của Đức Phật mà còn giúp tăng trưởng thiện tâm và mang lại an lạc cho người nghe.
Bài viết🞄 28/3/2025
Vườn Lâm Tỳ Ni là nơi Đức Phật đản sinh, nằm tại quận Rupandehi (Nepal) - một trong tứ Thánh tích linh thiêng bậc nhất của Phật giáo.
Bài viết 🞄 28/3/2025
Vườn Lâm Tỳ Ni là nơi Đức Phật đản sinh, nằm tại quận Rupandehi (Nepal) - một trong tứ Thánh tích linh thiêng bậc nhất của Phật giáo.
Bài viết🞄 28/3/2025
Bồ Tát Hộ Minh (sau này là Đức Phật Thích Ca) quán sát đầy đủ nhân duyên về dòng họ, quốc độ, chúng sinh,... thì mới đản sinh xuống nhân gian.
Bài viết 🞄 28/3/2025
Bồ Tát Hộ Minh (sau này là Đức Phật Thích Ca) quán sát đầy đủ nhân duyên về dòng họ, quốc độ, chúng sinh,... thì mới đản sinh xuống nhân gian.
Bài viết🞄 28/3/2025
Hoa sen trong Phật giáo mang 8 đặc tính cao quý. Đây là biểu tượng thanh khiết gắn liền với chư Phật, Bồ tát, thể hiện sự giải thoát giữa trần ai.
Bài viết 🞄 28/3/2025
Hoa sen trong Phật giáo mang 8 đặc tính cao quý. Đây là biểu tượng thanh khiết gắn liền với chư Phật, Bồ tát, thể hiện sự giải thoát giữa trần ai.
Bài viết🞄 24/3/2025
Ngài Ca Diếp là vị Thánh tăng đệ nhất đầu đà trong 10 đại đệ tử của Đức Phật. Dù sinh ra trong gia đình quyền quý nhưng Ngài đã từ bỏ mọi dục lạc, dấn thân xuất gia.
Bài viết 🞄 24/3/2025
Ngài Ca Diếp là vị Thánh tăng đệ nhất đầu đà trong 10 đại đệ tử của Đức Phật. Dù sinh ra trong gia đình quyền quý nhưng Ngài đã từ bỏ mọi dục lạc, dấn thân xuất gia.
Bài viết🞄 22/3/2025
Nhiều người sợ rằng, cúng thí thực sẽ bị cô hồn theo và quấy nhiễu. Nhưng nếu cúng đúng cách theo lời Phật dạy, bản thân và gia đình sẽ được bình an.
Bài viết 🞄 22/3/2025
Nhiều người sợ rằng, cúng thí thực sẽ bị cô hồn theo và quấy nhiễu. Nhưng nếu cúng đúng cách theo lời Phật dạy, bản thân và gia đình sẽ được bình an.
Bài viết🞄 22/3/2025
Thiên thượng thiên hạ, duy ngã độc tôn là câu nói hoàn toàn xác đáng; xét đầy đủ công hạnh, đây chính là lời tuyên ngôn, chứ không phải là kiêu mạn.
Bài viết 🞄 22/3/2025
Thiên thượng thiên hạ, duy ngã độc tôn là câu nói hoàn toàn xác đáng; xét đầy đủ công hạnh, đây chính là lời tuyên ngôn, chứ không phải là kiêu mạn.
Bài viết🞄 14/3/2025
Lễ Ngũ Bách Danh chùa Ba Vàng là cơ hội để quý Nhân dân, Phật tử được thực hành sám hối, tu tập giúp tăng trưởng phúc báu, mang lại bình an cho gia đình.
Bài viết 🞄 14/3/2025
Lễ Ngũ Bách Danh chùa Ba Vàng là cơ hội để quý Nhân dân, Phật tử được thực hành sám hối, tu tập giúp tăng trưởng phúc báu, mang lại bình an cho gia đình.
Bài viết🞄 14/3/2025
Mỗi khi đi chùa, nhiều người thường băn khoăn về những điều kiêng kỵ vì sợ phạm vào sai lầm. Dưới đây là 6 lưu ý quan trọng cho người đi lễ chùa.
Bài viết 🞄 14/3/2025
Mỗi khi đi chùa, nhiều người thường băn khoăn về những điều kiêng kỵ vì sợ phạm vào sai lầm. Dưới đây là 6 lưu ý quan trọng cho người đi lễ chùa.
Bài viết🞄 14/3/2025
Bài viết dưới đây sẽ cung cấp đầy đủ thông tin về Tứ diệu đế cũng như phương pháp để thoát khỏi mọi khổ đau, được an lành, hạnh phúc.
Bài viết 🞄 14/3/2025
Bài viết dưới đây sẽ cung cấp đầy đủ thông tin về Tứ diệu đế cũng như phương pháp để thoát khỏi mọi khổ đau, được an lành, hạnh phúc.
Bài viết🞄 13/3/2025
Niết bàn không phải một cõi giới hay trú xứ, mà là trạng thái tâm của chúng ta khi đã diệt hết các phiền não. Có bốn loại Niết bàn.
Bài viết 🞄 13/3/2025
Niết bàn không phải một cõi giới hay trú xứ, mà là trạng thái tâm của chúng ta khi đã diệt hết các phiền não. Có bốn loại Niết bàn.
Bài viết🞄 08/3/2025
Ông vì 1 lần vứt bỏ con mà kiếp sau bị bỏ rơi 7 lần; nhưng nhờ phước thiện tích lũy mà thoát chết 7 lần, sau đó đã được cuộc sống hạnh phúc.
Bài viết 🞄 08/3/2025
Ông vì 1 lần vứt bỏ con mà kiếp sau bị bỏ rơi 7 lần; nhưng nhờ phước thiện tích lũy mà thoát chết 7 lần, sau đó đã được cuộc sống hạnh phúc.
Bài viết🞄 08/3/2025
Xuất gia gồm có ba ý nghĩa là: xuất thế tục gia, xuất tam giới gia, xuất phiền não gia. Người có chí nguyện xuất gia phải đáp ứng những điều kiện nhất định.
Bài viết 🞄 08/3/2025
Xuất gia gồm có ba ý nghĩa là: xuất thế tục gia, xuất tam giới gia, xuất phiền não gia. Người có chí nguyện xuất gia phải đáp ứng những điều kiện nhất định.
Bài viết🞄 07/3/2025
Dưới đây là những lời chúc 8/3 hay, ý nghĩa để gửi gắm yêu thương, mang đến an lành qua những tấm thiệp, tin nhắn hay mạng xã hội,...
Bài viết 🞄 07/3/2025
Dưới đây là những lời chúc 8/3 hay, ý nghĩa để gửi gắm yêu thương, mang đến an lành qua những tấm thiệp, tin nhắn hay mạng xã hội,...
Bài viết🞄 07/3/2025
Đức Phật đã truyền dạy bài kinh Tam Bảo đến cho chúng Tăng và Phật tử tụng đọc. Bài kinh có tính chất hộ trì, bảo hộ, cầu an cho bản thân, gia đình và quốc gia,...
Bài viết 🞄 07/3/2025
Đức Phật đã truyền dạy bài kinh Tam Bảo đến cho chúng Tăng và Phật tử tụng đọc. Bài kinh có tính chất hộ trì, bảo hộ, cầu an cho bản thân, gia đình và quốc gia,...