Ngày 22/10/2026
Thánh cầu: 3 cách hướng tới sự bình yên chân thật theo lời Phật dạy
Ngày 22/10/2026
Mục lục [Hiện]
Thánh cầu là tìm kiếm điều không sinh, không già, không bệnh, không chết và tìm cầu sự bất tử, Niết bàn. Đời sống con người vốn là sự tìm cầu. Thế nhưng, phần lớn chúng ta thường đuổi theo những giá trị mong manh như danh vọng, tiền tài, địa vị xã hội,... mà ít khi dừng lại suy ngẫm xem điều ấy có thực sự mang lại hạnh phúc chân thật. Trong giáo lý nhà Phật, Đức Phật đã phân định rõ hai lối tìm cầu căn bản của thế gian: Thánh cầu và phi Thánh cầu. Trong đó, Thánh cầu là con đường sáng, đưa chúng ta đến chỗ an lành và hạnh phúc chân thật.
Bài viết dưới đây sẽ giúp quý độc giả nhận diện rõ sự khác biệt giữa hai lối tìm cầu này theo lời Phật dạy, từ đó biết nhìn lại mục tiêu sống của chính mình, từng bước buông bỏ những tham đắm tầm thường để hướng tới sự an ổn và bình yên thực sự trong tâm.
Kính mời quý vị cùng đón đọc!
Phân biệt Thánh cầu và phi Thánh cầu trong đạo Phật
1. Thánh cầu - Con đường đưa đến an lạc
- Văn kinh: Trong bài kinh Thánh Cầu, Đức Phật dạy: “...này các Tỷ-kheo, thế nào là Thánh cầu? Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tự mình bị sanh, sau khi biết rõ sự nguy hại của bị sanh, tìm cầu cái vô sanh, vô thượng an ổn khỏi các khổ ách, Niết-bàn; tự mình bị già, tự mình bị bệnh, tự mình bị sầu, tự mình bị ô nhiễm, sau khi biết rõ sự nguy hại của bị già, bị bệnh, bị chết, bị sầu, bị ô nhiễm, tìm cầu cái không già, không bệnh, cái bất tử, không sầu, không ô nhiễm, vô thượng an ổn khỏi các khổ ách, Niết-bàn. Này các Tỷ-kheo, như vậy gọi là Thánh cầu”.
- Định nghĩa: Thánh cầu là sự tìm cầu của những bậc Thánh, người có trí, có quyết tâm. Có những người tự mình bị sinh, bị già, bị bệnh, bị chết, sầu khổ, phiền não lại biết rõ sự nguy hại của nó; người này sẽ đi tìm điều không sinh, không già, không bệnh, không chết - tức hướng tới thoát khỏi các khổ ách, tìm cầu sự bất tử, Niết bàn an vui. Ví dụ, thân tôi, vợ con, tài sản của tôi,... đều là những thứ bị sinh, bị già, bị bệnh, bị chết thì ta sẽ không tìm cầu những điều này.
Khi biết rõ nguy hại của bị sinh, bị già, bị bệnh, bị chết,... bậc trí sẽ đi tìm điều không sinh, không già, không bệnh, không chết (ảnh minh họa)
2. Phi Thánh cầu - Sự nắm giữ đưa đến khổ đau
- Văn kinh: Cũng trong bài kinh Thánh Cầu, Đức Phật dạy rằng: “...Chư Tỷ-kheo, và thế nào là phi Thánh cầu? Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người tự mình bị sanh lại tìm cầu cái bị sanh, tự mình bị già lại tìm cầu cái bị già, tự mình bị bệnh... tự mình bị chết... tự mình bị sầu... tự mình bị ô nhiễm lại tìm cầu cái bị sầu, bị ô nhiễm…”.
- Định nghĩa: Hiểu đơn giản, phi Thánh cầu là sự tìm cầu của phàm phu - tức người bị sinh lại tìm cầu cái bị sinh, bị già lại tìm cầu cái bị già,... Những thứ bị sinh, bị già, bị bệnh, bị chết là vợ con, đầy tớ nam, đầy tớ nữ, dê cừu, tài sản,... Nếu chúng ta (những kẻ vẫn bị sinh, bị già, bị bệnh, bị chết) tìm cầu, tham đắm và nắm giữ những điều ấy thì đó chính là phi Thánh cầu.
- Hậu quả: Sự tham đắm và bám chấp vào những mong cầu phàm phu sẽ đưa con người đến luân hồi và khổ đau mãi mãi.
Mọi sự tìm cầu theo mong muốn của phàm phu đều đưa đến khổ đau (ảnh minh họa)
3 nền tảng tư duy để hướng tới Thánh cầu
1. Biết trân quý thân người
Chúng ta phải biết trân quý và sử dụng thân này một cách đúng đắn, để đạt được lợi ích tối thượng nhất và tránh uổng phí kiếp sống này. Bởi cuộc đời vô cùng ngắn ngủi, một khi mất thân người thì rất khó có lại được.
Như trong Quy Sơn Cảnh Sách, Đức Phật dạy: “Nhất thất nhân thân, vạn kiếp bất phục” - tức một lần mất thân người, muôn kiếp khó được lại.
>> Xem thêm: Cùng suy ngẫm: Sống như thế nào ý nghĩa, không uổng phí kiếp người?
2. Quay về nội tâm
Con đường học Phật “đòi hỏi” chúng ta phải quay trở lại chính nội tâm mình để khám phá được Pháp như Đức Phật đã thấy. Bởi Pháp này rất sâu kín, khó thấy, khó chứng, tịch tĩnh, vắng lặng, không có hình tướng để nắm bắt, nên chỉ khi chúng ta biết quay trở lại chính nơi nội tâm mình thì mới có hy vọng thấy được Pháp này.
Chỉ khi quay trở lại nội tâm, chúng ta mới có thể khám phá được Pháp mà Đức Phật đã thấy (ảnh minh họa)
3. Nương tựa vào giáo Pháp Phật
Đức Phật là người đã chứng ngộ và chỉ ra cho chúng ta phương pháp để thoát khỏi luân hồi khổ đau và đến được Niết bàn an vui - đó là giáo lý Tứ diệu đế và Bát chính đạo. Vì vậy, chúng ta nên phân định rõ ràng hai loại tầm cầu trên đời để có quyết tâm cao, hoài bão lớn hướng tới thoát khỏi những suy nghĩ tầm thường, bị giới hạn trong ham muốn dục lạc ở thế gian.
Từ đó, chúng ta hãy luôn tâm niệm và nỗ lực bước đi trên con đường sáng, đưa đến chỗ an lành, hạnh phúc mà Ngài đã chỉ dạy.
Vâng lời Phật dạy, chúng ta hãy nỗ lực tu tập để sớm đạt được hạnh phúc trong cuộc sống (ảnh minh họa)
Trên đây là những phân tích, chia sẻ của Thầy Thích Trúc Thái Minh về hai loại tìm cầu ở thế gian theo kinh Thánh Cầu. Hy vọng rằng, bài viết giúp quý độc giả hiểu rõ hơn về sự khác biệt giữa Thánh cầu và phi Thánh cầu. Từ đó, mỗi chúng ta sẽ biết trân quý tấm thân người khó được này để nỗ lực tìm cầu sự bình an chân thật và hướng tới giải thoát tối thượng!
Phật Pháp và đời sống🞄 19/10/2026
Qua hình ảnh con đỉa, bài viết mang đến thông điệp về tinh thần kiên trì, giúp ta thêm bền bỉ khi theo đuổi mục tiêu chí thiện và lý tưởng tu tập trong cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống 🞄 19/10/2026
Qua hình ảnh con đỉa, bài viết mang đến thông điệp về tinh thần kiên trì, giúp ta thêm bền bỉ khi theo đuổi mục tiêu chí thiện và lý tưởng tu tập trong cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống🞄 19/10/2026
Lời thô ác là những lời nói chưa được tinh luyện, gây đau khổ cho mình và mọi người. Xa lìa nói thô ác được 8 phúc báu: được tin tưởng, yêu quý, không ai chê trách,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 19/10/2026
Lời thô ác là những lời nói chưa được tinh luyện, gây đau khổ cho mình và mọi người. Xa lìa nói thô ác được 8 phúc báu: được tin tưởng, yêu quý, không ai chê trách,...
Phật Pháp và đời sống🞄 06/10/2026
Ba bài học trí tuệ từ đặc tính tự nhiên của con rắn sẽ giúp chúng ta biết cách bảo vệ và làm chủ bản thân, cũng như bình thản vượt qua biến động cuộc đời.
Phật Pháp và đời sống 🞄 06/10/2026
Ba bài học trí tuệ từ đặc tính tự nhiên của con rắn sẽ giúp chúng ta biết cách bảo vệ và làm chủ bản thân, cũng như bình thản vượt qua biến động cuộc đời.
Phật Pháp và đời sống🞄 28/9/2026
Khám phá 2 bài học từ loài chim cu qua kinh Mi Tiên Vấn Đáp: Quyết tâm dùng trí tuệ tiêu diệt “kẻ thù” vô minh và phòng hộ tâm trước phiền não cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống 🞄 28/9/2026
Khám phá 2 bài học từ loài chim cu qua kinh Mi Tiên Vấn Đáp: Quyết tâm dùng trí tuệ tiêu diệt “kẻ thù” vô minh và phòng hộ tâm trước phiền não cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống🞄 25/9/2026
Nói dối là nói sai sự thật, khiến bản thân và người xung quanh đau khổ. Xa lìa nói dối được 8 phúc báu thù thắng: được tin phục, kính mến, trí tuệ, an vui,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 25/9/2026
Nói dối là nói sai sự thật, khiến bản thân và người xung quanh đau khổ. Xa lìa nói dối được 8 phúc báu thù thắng: được tin phục, kính mến, trí tuệ, an vui,...
Phật Pháp và đời sống🞄 20/9/2026
Nói thêu dệt là đơm đặt khiến sai lệch bản chất vấn đề, gây đổ vỡ, đau khổ. Chúng ta cần xa lìa lời nói thêu dệt, để được mọi người thương mến, có trí tuệ,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 20/9/2026
Nói thêu dệt là đơm đặt khiến sai lệch bản chất vấn đề, gây đổ vỡ, đau khổ. Chúng ta cần xa lìa lời nói thêu dệt, để được mọi người thương mến, có trí tuệ,...
Phật Pháp và đời sống🞄 14/9/2026
2 vị Tỳ kheo sống không phóng dật, biết thiểu dục tri túc và đều đắc đạo. Sự kiện này sẽ giúp mỗi người rút ra bài học về sự tinh tấn, từ đó có thể hướng đến Thánh quả.
Phật Pháp và đời sống 🞄 14/9/2026
2 vị Tỳ kheo sống không phóng dật, biết thiểu dục tri túc và đều đắc đạo. Sự kiện này sẽ giúp mỗi người rút ra bài học về sự tinh tấn, từ đó có thể hướng đến Thánh quả.
Phật Pháp và đời sống🞄 14/9/2026
Học từ cái dù: Bí quyết dùng trí tuệ và giới đức làm “mái che” vững chắc cho nội tâm, giúp ngăn chặn phiền não, tà kiến và chuyển hóa “tâm bệnh” hiệu quả.
Phật Pháp và đời sống 🞄 14/9/2026
Học từ cái dù: Bí quyết dùng trí tuệ và giới đức làm “mái che” vững chắc cho nội tâm, giúp ngăn chặn phiền não, tà kiến và chuyển hóa “tâm bệnh” hiệu quả.
Phật Pháp và đời sống🞄 08/9/2026
Tu tập là quá trình nghe học giáo lý nhà Phật để hiểu lời dạy của Đức Phật; từ đó biết cách ứng dụng, thực hành giúp đời sống được tự tại, an nhiên hơn.
Phật Pháp và đời sống 🞄 08/9/2026
Tu tập là quá trình nghe học giáo lý nhà Phật để hiểu lời dạy của Đức Phật; từ đó biết cách ứng dụng, thực hành giúp đời sống được tự tại, an nhiên hơn.
Phật Pháp và đời sống🞄 03/9/2026
Tham dục là những ham muốn của chúng ta về ngũ dục lạc ở trần gian. Bản chất của ham muốn này là sự thiêu đốt, từ đó dẫn chúng ta tới chỗ đau khổ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 03/9/2026
Tham dục là những ham muốn của chúng ta về ngũ dục lạc ở trần gian. Bản chất của ham muốn này là sự thiêu đốt, từ đó dẫn chúng ta tới chỗ đau khổ.
Phật Pháp và đời sống🞄 13/7/2026
Mâu thuẫn gia đình xuất phát từ khoảng cách thế hệ, sự bám chấp vào cái “tôi” ích kỷ và những nhân bất thiện đã gieo trong quá khứ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 13/7/2026
Mâu thuẫn gia đình xuất phát từ khoảng cách thế hệ, sự bám chấp vào cái “tôi” ích kỷ và những nhân bất thiện đã gieo trong quá khứ.
Phật Pháp và đời sống🞄 24/6/2026
Theo góc nhìn đạo Phật, nỗi sợ ma, hay sợ bóng tối là một cảm thọ sinh ra trong tâm khiến chúng ta phát sinh những tưởng tượng ma quỷ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 24/6/2026
Theo góc nhìn đạo Phật, nỗi sợ ma, hay sợ bóng tối là một cảm thọ sinh ra trong tâm khiến chúng ta phát sinh những tưởng tượng ma quỷ.
Phật Pháp và đời sống🞄 22/6/2026
Không trộm cắp chỉ hành vi không lấy đồ của người nếu không được họ đồng ý. Nhờ thực hành tâm này, ta sẽ nhận được sự yêu quý, tán thán của mọi người.
Phật Pháp và đời sống 🞄 22/6/2026
Không trộm cắp chỉ hành vi không lấy đồ của người nếu không được họ đồng ý. Nhờ thực hành tâm này, ta sẽ nhận được sự yêu quý, tán thán của mọi người.
Phật Pháp và đời sống🞄 20/6/2026
Phước báu đem lại cho ta nhiều sự tốt đẹp, may mắn trong cuộc sống. Để tạo phước báu mỗi ngày, ta nên tu học Phật Pháp, nuôi dưỡng tâm cung kính,..
Phật Pháp và đời sống 🞄 20/6/2026
Phước báu đem lại cho ta nhiều sự tốt đẹp, may mắn trong cuộc sống. Để tạo phước báu mỗi ngày, ta nên tu học Phật Pháp, nuôi dưỡng tâm cung kính,..
Bài viết Phật giáo🞄 18/6/2026
Các gia đình thường chuẩn bị mâm cúng Tết Đoan Ngọ để bày tỏ lòng thành dâng lên cúng Phật, các vị Thần linh và gia tiên.
Bài viết Phật giáo 🞄 18/6/2026
Các gia đình thường chuẩn bị mâm cúng Tết Đoan Ngọ để bày tỏ lòng thành dâng lên cúng Phật, các vị Thần linh và gia tiên.
Phật Pháp và đời sống🞄 13/6/2026
Hổ thẹn là nguồn tâm cần có đối với mỗi người. Khi biết hổ thẹn với tâm xấu, chúng ta sẽ biết quay lại sửa mình, quyết từ bỏ lỗi lầm để không bao giờ tái phạm.
Phật Pháp và đời sống 🞄 13/6/2026
Hổ thẹn là nguồn tâm cần có đối với mỗi người. Khi biết hổ thẹn với tâm xấu, chúng ta sẽ biết quay lại sửa mình, quyết từ bỏ lỗi lầm để không bao giờ tái phạm.
Phật Pháp và đời sống🞄 09/6/2026
Nhiều người xem ngày lành tháng tốt để buôn bán, cưới xin, xây nhà,... được suôn sẻ. Nhưng theo quan điểm đạo Phật, chọn ngày giờ không đem lại may mắn.
Phật Pháp và đời sống 🞄 09/6/2026
Nhiều người xem ngày lành tháng tốt để buôn bán, cưới xin, xây nhà,... được suôn sẻ. Nhưng theo quan điểm đạo Phật, chọn ngày giờ không đem lại may mắn.
Phật Pháp và đời sống🞄 04/6/2026
Tâm đố kỵ là tâm bất thiện, khiến chúng ta phải mệt mỏi, đau khổ, khó chịu. Để chuyển hoá tâm này, nên thực tập khen ngợi, giúp đỡ những người giỏi hơn mình,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 04/6/2026
Tâm đố kỵ là tâm bất thiện, khiến chúng ta phải mệt mỏi, đau khổ, khó chịu. Để chuyển hoá tâm này, nên thực tập khen ngợi, giúp đỡ những người giỏi hơn mình,...
Phật Pháp và đời sống🞄 02/6/2026
Tết Đoan Ngọ (hay Tết Đoan Dương) có nghĩa là ăn Tết vào giờ Ngọ; thường được tổ chức vào ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch hàng năm.
Phật Pháp và đời sống 🞄 02/6/2026
Tết Đoan Ngọ (hay Tết Đoan Dương) có nghĩa là ăn Tết vào giờ Ngọ; thường được tổ chức vào ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch hàng năm.
