Ngày 16/11/2025
Công đức tạc tượng Phật: Cách tạo tượng giúp sinh vô lượng phước lành
Ngày 16/11/2025
Mục lục [Hiện]
Tạc tượng Đức Phật là một trong những việc làm cao quý, giúp người tạo tượng được vô lượng công đức. Khởi duyên của việc tạc tượng Đức Phật xuất phát từ thời Ngài còn tại thế, bởi lòng tôn kính và nỗi nhớ tha thiết của một vị vua đối với Đức Thế Tôn.
Ngày nay, nhiều người hiểu lầm rằng, cứ tạc tượng Phật là sinh phước lành; mà không biết yếu tố quan trọng là từ tâm thành kính của người tạc tượng. Bài viết dưới đây sẽ giúp quý vị hiểu hơn về nguồn gốc ra đời, công đức tạc tượng và cách tạo tượng Đức Phật đúng Pháp để vun bồi phước lành, hướng đến cuộc sống an lạc, bình yên.
Nguồn gốc của tượng Phật
Theo nhiều kinh điển Phật giáo như kinh Tăng Nhất A-Hàm - Quyển 26 (Phẩm 34: Đẳng Kiến), kinh Phật Thuyết Đại Thừa Tạo Tượng Công Đức,...; việc tạo tượng Phật đầu tiên trong lịch sử khởi duyên từ vua Ưu Điền (Udayana/Udena) - vị vua trị vì nước Vatsa, là một trong 16 vương quốc thuộc Ấn Độ cổ đại.
Vào một mùa an cư, khi Đức Thế Tôn lên cung trời Đao Lợi để thuyết Pháp cho hoàng hậu Ma Da - mẫu thân của Ngài và chúng chư Thiên, tứ chúng đệ tử ở nhân gian không được thấy Ngài.
Đức Phật thuyết Pháp cho hoàng hậu Ma Da - mẫu thân của Ngài và chúng chư Thiên ở cung trời Đao Lợi (ảnh minh họa)
Trong suốt ba tháng ấy, vì lòng tưởng nhớ Đức Phật không nguôi, vua Ưu Điền trở nên ưu sầu, ngày đêm mất ăn mất ngủ, thậm chí xao lãng bỏ bê việc triều chính. Thấy vua ngày càng u sầu, các vị quan thần trong triều cùng nhau bàn luận mong tìm được cách để giúp nhà vua vơi bớt nỗi nhớ. Cuối cùng, các vị quần thần tâu lên vua rằng, có thể làm hình tượng Đức Phật để chiêm ngưỡng, cung kính đảnh lễ và cúng dường.
Các vị quan thần trong triều cùng nhau bàn luận mong tìm được cách để giúp vua Ưu Điền vơi bớt nỗi nhớ (ảnh minh họa)
Lúc bấy giờ, vua Ưu Điền liền bạch thỉnh Tôn giả Mục Kiều Liên - bậc Đệ nhất Thần thông dùng thần lực, lên thỉnh Phật trở về nhân gian để hàng đệ tử được đảnh lễ. Thế nhưng, khi đó Đức Thế Tôn đang thuyết Pháp, chưa thể hạ giới. Ngài từ bi chấp thuận cho vua Ưu Điền được phép tạc tượng Phật để tỏ lòng kính ngưỡng.
Vua Ưu Điền lập tức ra lệnh cho các tượng sư kỹ xảo trong nước tìm chất liệu tạc tượng. Sau khi cân nhắc, nhà vua quyết định dùng gỗ chiên đàn ngưu đầu - một loại gỗ rất quý để tạc tượng Như Lai.
Nhà vua còn ban sắc lệnh, cho triệu tập những người thợ giỏi nhất trong nước; ai có thể tạc hình tượng Phật như thật, vua sẽ ban thưởng. Tuy nhiên, trước lệnh của nhà vua, tất cả thợ giỏi đều lo sợ, không dám nhận. Bởi tướng hảo của Đức Như Lai vô cùng trang nghiêm, thế gian không ai sánh bằng nên khó có thể tái hiện lại; nếu làm thiếu sót, thì mọi danh tiếng của họ đều bị mất hết.
Khi ấy, trên cõi Trời có một vị Thần tên Tỳ Thủ Yết Ma muốn giúp đỡ vua Ưu Điền tạc tượng. Bởi Ngài biết rằng dưới trần gian, không ai có kỹ xảo bằng mình. Ngài hóa thân thành một người thợ mộc, mang theo các vật dụng đến cửa thành và xin được yết kiến vua Ưu Điền. Khi hay tin, nhà vua mừng rỡ, lập tức cho truyền người thợ mộc vào cung.
Chỉ trong thời gian ngắn, vị Thần đã tạc đúng hình tượng bằng gỗ chiên đàn, thể hiện ba mươi hai tướng tốt, tám mươi vẻ đẹp của Đức Thế Tôn. Bức tượng ấy trở thành tôn tượng đầu tiên trong lịch sử Phật giáo, được hình thành từ lòng tôn kính và nỗi nhớ tha thiết của vua Ưu Điền cùng muôn dân đối với Như Lai.
Vua Ưu Điền đảnh lễ tôn tượng Đức Phật đầu tiên trong lịch sử Phật giáo (ảnh minh họa)
Khi nghe tin vua Ưu Điền đã tạo được tượng Phật, các vị quốc vương như vua A Xà Thế, vua Ba Tư Nặc,... cùng chư quốc lân bang đều hoan hỷ, mang vô lượng hoa thơm, lễ vật đến cúng dường.
Từ nhân duyên ấy, truyền thống chiêm bái, đảnh lễ và thờ phụng tượng Phật được duy trì đến ngày nay.
Công đức tạc tượng Phật
Trong kinh Mục Liên Sám Pháp - Quyển Thứ Nhất có đoạn: “Vì thế, cho nên trong Kinh Tạo Tượng, Đức Phật nói rằng, Phật tuy diệt độ, nhưng pháp của Ngài, vẫn ở thế gian. Trong thời mạt pháp, nếu có người nào, đắp vẽ hình tượng, của Phật, Bồ Tát, cùng các Hiền Thánh hoặc để trong chùa hay nhà tại gia, hoặc giữa xóm làng, hay trong rừng núi, ngày đêm khuya sớm, hương hoa cúng dường, đèn nến phan phướn, thì những người ấy, được phước vô lượng mãi mãi yên vui”.
Hay trong kinh Địa Tạng, Đức Phật dạy Ngài Phổ Quảng Bồ Tát về công đức tạc tượng như sau: “Như có kẻ thiện nam hay người thiện nữ nào hoặc là họa vẽ hình tượng của Ngài Địa Tạng Bồ Tát rồi chừng một lần chiêm ngưỡng, một lần đảnh lễ, người đó sẽ được sanh lên cõi trời Đao Lợi một trăm lần, không còn phải bị sa đọa vào ác đạo nữa. Ví dầu ngày kia phước trời đã hết mà sanh xuống nhơn gian, cũng vẫn làm vị Quốc Vương, không hề mất sự lợi lớn”.
Như vậy, chúng ta tạc tượng hoặc thuê người tạo tượng Đức Phật, tượng các vị Bồ tát với tâm cung kính thì được phước báu vô lượng vô biên.
Cách tạc tượng Phật sinh phước lành
1. Phải xuất phát từ tâm tôn kính Đức Phật
Tô vẽ, khắc họa hay đắp tượng Đức Phật phải xuất phát từ tâm tôn kính thì được vô lượng phước lành. Ngược lại, nếu tạc tượng mà không có lòng cung kính; hoặc chỉ tạc tượng Phật để buôn bán thì phước sẽ hao hụt rất nhanh. Bởi mỗi tướng của Đức Phật được kết tụ vô lượng công đức ở đó, phải trải qua ba a-tăng-kỳ kiếp tu tập mới đạt được.
Tô vẽ, khắc họa hay đắp tượng Đức Phật phải xuất phát từ tâm tôn kính (ảnh minh họa)
2. Tuyệt đối không tạo tượng Đức Phật không đủ toàn thân
Việc tạc tượng Phật chỉ có đầu hoặc bán thân của Đức Phật là tội lỗi. Như trong phần giới thiệu kinh Đại Thừa Công Đức Tạo Tượng Phật có dạy: “...phải thành tâm tạo tượng Phật, có đủ tướng tốt trang nghiêm, nếu không được toàn hảo thì ít ra cũng phải có đủ những nét biểu hiện Đại trí, Đại từ, Đại giải thoát, hoặc như trong kinh này dạy: “Phải đủ hai tướng: “Bạch hào và nhục kế, để khi nhìn vào, biết là tượng Phật” dễ phát khởi lòng kính tin, thì mới có công đức. Trái lại, tạo tượng Phật mà không biểu lộ được tướng gì của Phật và khi nhìn vào cũng không biết đó là tượng Phật, không phát khởi được tín tâm, còn xem thường nữa, thì việc tạo tượng như vậy tất nhiên là không có công đức, lắm lúc còn mang tội nữa là khác”.
Trên đây là những lời giảng của Thầy Thích Trúc Thái Minh về nguồn gốc, công đức tạc tượng và cách tạo tượng Như Lai để được phúc lành. Từ nhân duyên vua Ưu Điền tạc tượng Đức Phật, sau này, các tín đồ Phật giáo mới có cơ hội được cung kính, đảnh lễ và chiêm bái tôn tượng Ngài.
Ngày nay, việc chiêm bái, đảnh lễ tượng Phật tại các ngôi chùa, tự viện đã trở thành truyền thống trong đời sống tâm linh của người dân. Công đức lễ Phật cũng là nhân duyên giúp chúng ta có được thân tướng cao đẹp, tái sinh vào nơi cao quý và phát khởi những tâm thiện lành.
Phật Pháp và đời sống🞄 24/10/2026
Cung kính là đức tính đi liền với tâm khiêm hạ, giúp diệt trừ được rất nhiều bất thiện tâm, được phước lành về tuổi thọ, sắc đẹp, an lạc,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 24/10/2026
Cung kính là đức tính đi liền với tâm khiêm hạ, giúp diệt trừ được rất nhiều bất thiện tâm, được phước lành về tuổi thọ, sắc đẹp, an lạc,...
Phật Pháp và đời sống🞄 23/10/2026
Khám phá 2 bài học từ con quạ theo kinh Mi Tiên Vấn Đáp giúp làm chủ tâm thức, rèn luyện sự tập trung và gieo trồng lòng biết ơn để cuộc sống an lạc hơn.
Phật Pháp và đời sống 🞄 23/10/2026
Khám phá 2 bài học từ con quạ theo kinh Mi Tiên Vấn Đáp giúp làm chủ tâm thức, rèn luyện sự tập trung và gieo trồng lòng biết ơn để cuộc sống an lạc hơn.
Phật Pháp và đời sống🞄 22/10/2026
Thánh cầu là tìm kiếm điều không sinh, không già, tìm cầu sự bất tử, Niết bàn; trái lại, phi Thánh cầu là sự tham đắm, tìm cầu những điều bị sinh, già, bệnh, chết.
Phật Pháp và đời sống 🞄 22/10/2026
Thánh cầu là tìm kiếm điều không sinh, không già, tìm cầu sự bất tử, Niết bàn; trái lại, phi Thánh cầu là sự tham đắm, tìm cầu những điều bị sinh, già, bệnh, chết.
Phật Pháp và đời sống🞄 21/10/2026
3 bài học cốt lõi từ loài nai đó là: biết chủ động tìm điều kiện thuận lợi để rèn luyện, kiên quyết không quay lại nơi gây ra phiền não và tự biết phòng hộ tâm mình.
Phật Pháp và đời sống 🞄 21/10/2026
3 bài học cốt lõi từ loài nai đó là: biết chủ động tìm điều kiện thuận lợi để rèn luyện, kiên quyết không quay lại nơi gây ra phiền não và tự biết phòng hộ tâm mình.
Phật Pháp và đời sống🞄 19/10/2026
Qua hình ảnh con đỉa, bài viết mang đến thông điệp về tinh thần kiên trì, giúp ta thêm bền bỉ khi theo đuổi mục tiêu chí thiện và lý tưởng tu tập trong cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống 🞄 19/10/2026
Qua hình ảnh con đỉa, bài viết mang đến thông điệp về tinh thần kiên trì, giúp ta thêm bền bỉ khi theo đuổi mục tiêu chí thiện và lý tưởng tu tập trong cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống🞄 19/10/2026
Lời thô ác là những lời nói chưa được tinh luyện, gây đau khổ cho mình và mọi người. Xa lìa nói thô ác được 8 phúc báu: được tin tưởng, yêu quý, không ai chê trách,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 19/10/2026
Lời thô ác là những lời nói chưa được tinh luyện, gây đau khổ cho mình và mọi người. Xa lìa nói thô ác được 8 phúc báu: được tin tưởng, yêu quý, không ai chê trách,...
Phật Pháp và đời sống🞄 06/10/2026
Ba bài học trí tuệ từ đặc tính tự nhiên của con rắn sẽ giúp chúng ta biết cách bảo vệ và làm chủ bản thân, cũng như bình thản vượt qua biến động cuộc đời.
Phật Pháp và đời sống 🞄 06/10/2026
Ba bài học trí tuệ từ đặc tính tự nhiên của con rắn sẽ giúp chúng ta biết cách bảo vệ và làm chủ bản thân, cũng như bình thản vượt qua biến động cuộc đời.
Phật Pháp và đời sống🞄 28/9/2026
Khám phá 2 bài học từ loài chim cu qua kinh Mi Tiên Vấn Đáp: Quyết tâm dùng trí tuệ tiêu diệt “kẻ thù” vô minh và phòng hộ tâm trước phiền não cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống 🞄 28/9/2026
Khám phá 2 bài học từ loài chim cu qua kinh Mi Tiên Vấn Đáp: Quyết tâm dùng trí tuệ tiêu diệt “kẻ thù” vô minh và phòng hộ tâm trước phiền não cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống🞄 25/9/2026
Nói dối là nói sai sự thật, khiến bản thân và người xung quanh đau khổ. Xa lìa nói dối được 8 phúc báu thù thắng: được tin phục, kính mến, trí tuệ, an vui,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 25/9/2026
Nói dối là nói sai sự thật, khiến bản thân và người xung quanh đau khổ. Xa lìa nói dối được 8 phúc báu thù thắng: được tin phục, kính mến, trí tuệ, an vui,...
Phật Pháp và đời sống🞄 20/9/2026
Nói thêu dệt là đơm đặt khiến sai lệch bản chất vấn đề, gây đổ vỡ, đau khổ. Chúng ta cần xa lìa lời nói thêu dệt, để được mọi người thương mến, có trí tuệ,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 20/9/2026
Nói thêu dệt là đơm đặt khiến sai lệch bản chất vấn đề, gây đổ vỡ, đau khổ. Chúng ta cần xa lìa lời nói thêu dệt, để được mọi người thương mến, có trí tuệ,...
Phật Pháp và đời sống🞄 14/9/2026
2 vị Tỳ kheo sống không phóng dật, biết thiểu dục tri túc và đều đắc đạo. Sự kiện này sẽ giúp mỗi người rút ra bài học về sự tinh tấn, từ đó có thể hướng đến Thánh quả.
Phật Pháp và đời sống 🞄 14/9/2026
2 vị Tỳ kheo sống không phóng dật, biết thiểu dục tri túc và đều đắc đạo. Sự kiện này sẽ giúp mỗi người rút ra bài học về sự tinh tấn, từ đó có thể hướng đến Thánh quả.
Phật Pháp và đời sống🞄 14/9/2026
Học từ cái dù: Bí quyết dùng trí tuệ và giới đức làm “mái che” vững chắc cho nội tâm, giúp ngăn chặn phiền não, tà kiến và chuyển hóa “tâm bệnh” hiệu quả.
Phật Pháp và đời sống 🞄 14/9/2026
Học từ cái dù: Bí quyết dùng trí tuệ và giới đức làm “mái che” vững chắc cho nội tâm, giúp ngăn chặn phiền não, tà kiến và chuyển hóa “tâm bệnh” hiệu quả.
Phật Pháp và đời sống🞄 08/9/2026
Tu tập là quá trình nghe học giáo lý nhà Phật để hiểu lời dạy của Đức Phật; từ đó biết cách ứng dụng, thực hành giúp đời sống được tự tại, an nhiên hơn.
Phật Pháp và đời sống 🞄 08/9/2026
Tu tập là quá trình nghe học giáo lý nhà Phật để hiểu lời dạy của Đức Phật; từ đó biết cách ứng dụng, thực hành giúp đời sống được tự tại, an nhiên hơn.
Phật Pháp và đời sống🞄 03/9/2026
Tham dục là những ham muốn của chúng ta về ngũ dục lạc ở trần gian. Bản chất của ham muốn này là sự thiêu đốt, từ đó dẫn chúng ta tới chỗ đau khổ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 03/9/2026
Tham dục là những ham muốn của chúng ta về ngũ dục lạc ở trần gian. Bản chất của ham muốn này là sự thiêu đốt, từ đó dẫn chúng ta tới chỗ đau khổ.
Phật Pháp và đời sống🞄 13/7/2026
Mâu thuẫn gia đình xuất phát từ khoảng cách thế hệ, sự bám chấp vào cái “tôi” ích kỷ và những nhân bất thiện đã gieo trong quá khứ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 13/7/2026
Mâu thuẫn gia đình xuất phát từ khoảng cách thế hệ, sự bám chấp vào cái “tôi” ích kỷ và những nhân bất thiện đã gieo trong quá khứ.
Phật Pháp và đời sống🞄 24/6/2026
Theo góc nhìn đạo Phật, nỗi sợ ma, hay sợ bóng tối là một cảm thọ sinh ra trong tâm khiến chúng ta phát sinh những tưởng tượng ma quỷ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 24/6/2026
Theo góc nhìn đạo Phật, nỗi sợ ma, hay sợ bóng tối là một cảm thọ sinh ra trong tâm khiến chúng ta phát sinh những tưởng tượng ma quỷ.
Phật Pháp và đời sống🞄 22/6/2026
Không trộm cắp chỉ hành vi không lấy đồ của người nếu không được họ đồng ý. Nhờ thực hành tâm này, ta sẽ nhận được sự yêu quý, tán thán của mọi người.
Phật Pháp và đời sống 🞄 22/6/2026
Không trộm cắp chỉ hành vi không lấy đồ của người nếu không được họ đồng ý. Nhờ thực hành tâm này, ta sẽ nhận được sự yêu quý, tán thán của mọi người.
Phật Pháp và đời sống🞄 20/6/2026
Phước báu đem lại cho ta nhiều sự tốt đẹp, may mắn trong cuộc sống. Để tạo phước báu mỗi ngày, ta nên tu học Phật Pháp, nuôi dưỡng tâm cung kính,..
Phật Pháp và đời sống 🞄 20/6/2026
Phước báu đem lại cho ta nhiều sự tốt đẹp, may mắn trong cuộc sống. Để tạo phước báu mỗi ngày, ta nên tu học Phật Pháp, nuôi dưỡng tâm cung kính,..
Bài viết Phật giáo🞄 18/6/2026
Các gia đình thường chuẩn bị mâm cúng Tết Đoan Ngọ để bày tỏ lòng thành dâng lên cúng Phật, các vị Thần linh và gia tiên.
Bài viết Phật giáo 🞄 18/6/2026
Các gia đình thường chuẩn bị mâm cúng Tết Đoan Ngọ để bày tỏ lòng thành dâng lên cúng Phật, các vị Thần linh và gia tiên.
