Ngày 03/01/2026
Ý nghĩa hoa đào, hoa mai ngày Tết - Biểu tượng sức sống mãnh liệt
Ngày 03/01/2026
Mục lục [Hiện]
Theo quan niệm dân gian, hoa đào, hoa mai thường được chưng mỗi dịp tết đến xuân về với mục đích xua đuổi ma quỷ và cầu may mắn. Tuy nhiên, dưới lăng kính đạo Phật, hai loài hoa này là biểu tượng cho sức sống mãnh liệt, liên hệ đến sự giác ngộ của người tu hành. Kính mời quý vị cùng đón đọc bài viết dưới đây để hiểu rõ hơn về tích truyện và ý nghĩa sâu xa của hai loài hoa này!
Sự tích của hoa đào, hoa mai trong ngày Tết
1. Sự tích hoa đào
Nguồn gốc chưng cây đào ngày Tết gắn liền với sự tích về hai vị thiện thần Thần Trà và Uất Lũy. Họ ngự tại cây đào cổ thụ vùng núi Sóc Sơn, vốn có uy lực trấn áp tà ma và bảo hộ dân chúng.
Tương truyền rằng, vào dịp cuối năm khi nhị vị tôn thần phải về thiên đình chầu Ngọc Hoàng, ma quỷ thường nhân cơ hội quấy nhiễu nhân dân. Do đó, người dân đã nghĩ ra cách chiết những cành đào cổ thụ nơi hai vị trú ngụ, mang về nhà với niềm tin rằng sẽ khiến chúng ma quỷ khiếp sợ, không dám xâm phạm.
Tuy nhiên, đây là câu chuyện được lưu truyền lại trong dân gian, còn sự thật không phải như vậy.
Theo dân gian, sự tích hoa đào gắn liền với hai vị thần tên Thần Trà và Uất Lũy (ảnh minh họa)
Nhập Nội dung...
2. Sự tích cây mai
Nguồn gốc của hoa Mai ngày Tết bắt nguồn từ sự tích về người con gái tên Mai – một nữ hiệp tinh thông võ thuật; thường cùng cha trừ tà, diệt yêu tinh.
Tương truyền rằng, trong một lần giao chiến với yêu tinh, Mai bị loài mãng xà quấn chết. Cảm thương trước tấm lòng hiệp nghĩa của cô gái, người dân đã mang xác cô về chôn cạnh ngôi miếu. Sau này, tại nơi đó mọc lên một cây nở hoa vàng rất đẹp vào đúng độ xuân về. Người dân lấy tên của cô đặt cho cây.
Từ đó trở đi, vì hoa mai rất đẹp lại nở vào mùa xuân cho nên người ta thường lấy về để chơi Tết cũng như cầu may mắn, xua đuổi ma tà.
Tuy nhiên, đây chỉ là truyền thuyết hư cấu được người xưa thêu dệt để gửi gắm ước vọng cầu an, chứ hoàn toàn không phải sự thật.
Hoa mai có thể xua đuổi ma tà là quan niệm không đúng sự thật (ảnh minh họa)
Ý nghĩa của hoa đào, hoa mai
1. Biểu tượng sức sống mãnh liệt
Hoa đào, hoa mai không chỉ báo hiệu mùa xuân mà còn cho thấy sức sống mãnh liệt của thiên nhiên.
- Kiên cường qua nghịch cảnh: Vào mùa thu và mùa đông, cây đào, cây mai trút hết lá, để lộ những cành khẳng khiu, sần sùi.
- Sức sống mạnh mẽ: Ẩn sau vẻ ngoài khẳng khiu là một sức sống mạnh mẽ. Khi xuân đến, nụ hoa mai, đào vươn mình hé nở, tô điểm cho mùa xuân thêm tươi đẹp.
2. Hình ảnh trong thi ca nhà thiền
Các vị Thiền sư xưa rất trân quý và thường dùng hình ảnh hoa đào, hoa mai đưa vào thi ca nhà thiền để khai ngộ cho người tu hành.
Trong bài thơ Cáo Tật Thị Chúng của Thiền sư Mãn Giác có mượn hình ảnh hoa mai để nói về sự giác ngộ của người tu hành:
“Xuân khứ bách hoa lạc,
Xuân đáo bách hoa khai.
Sự trục nhãn tiền quá,
Lão tùng đầu thượng lai.
Mạc vị xuân tàn hoa lạc tận,
Đình tiền tạc dạ nhất chi mai”.
Bản dịch của Ngô Tất Tố:
“Xuân qua trăm hoa rụng
Xuân đến trăm hoa nở
Trước mắt việc đi mãi
Trên đầu già đến rồi
Chớ bảo xuân tàn hoa rụng hết
Đêm qua sân trước một nhành mai”.
Đây là bài thơ nổi tiếng trong nhà thiền có ý nghĩa: Phải trải qua mưa đông gió rét, những đau khổ, khó khăn, chướng ngại mới có thể bật lên trí tuệ giác ngộ. Giống như hoa mai, trải qua đêm đông, gió lạnh mới có thể mọc lên tươi đẹp và nở rộ.
Trong bài thơ Cuối Xuân của Điều Ngự Giác Hoàng Trần Nhân Tông có viết về hoa đào:
“Thuở bé chưa từng rõ sắc không,
Xuân về hoa nở rộn trong lòng.
Chúa xuân nay bị ta khám phá,
Thiền bản, bồ đoàn, ngắm cánh hồng”.
Bài thơ nói về sức sống của hoa đào: Dù trải qua thời gian trụi hết lá cành nhưng sức sống trong cây vẫn nguyên vẹn và tràn đầy; âm thầm chờ đúng thời khắc trổ nụ trổ hoa, dâng hiến sắc xuân cho đời. Người tu hành cũng cần học đức tính tốt đẹp này.
---
Trên đây là những chia sẻ của Thầy Thích Trúc Thái Minh về ý nghĩa hoa đào, hoa mai ngày Tết. Mong rằng, mỗi chúng ta đều có thể trở thành như những đóa hoa đào, hoa mai - luôn mạnh mẽ, tràn đầy sức sống và đem lại những giá trị ý nghĩa cho đời.
Phật Pháp và đời sống🞄 28/9/2026
Khám phá 2 bài học từ loài chim cu qua kinh Mi Tiên Vấn Đáp: Quyết tâm dùng trí tuệ tiêu diệt “kẻ thù” vô minh và phòng hộ tâm trước phiền não cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống 🞄 28/9/2026
Khám phá 2 bài học từ loài chim cu qua kinh Mi Tiên Vấn Đáp: Quyết tâm dùng trí tuệ tiêu diệt “kẻ thù” vô minh và phòng hộ tâm trước phiền não cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống🞄 25/9/2026
Nói dối là nói sai sự thật, khiến bản thân và người xung quanh đau khổ. Xa lìa nói dối được 8 phúc báu thù thắng: được tin phục, kính mến, trí tuệ, an vui,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 25/9/2026
Nói dối là nói sai sự thật, khiến bản thân và người xung quanh đau khổ. Xa lìa nói dối được 8 phúc báu thù thắng: được tin phục, kính mến, trí tuệ, an vui,...
Phật Pháp và đời sống🞄 20/9/2026
Nói thêu dệt là đơm đặt khiến sai lệch bản chất vấn đề, gây đổ vỡ, đau khổ. Chúng ta cần xa lìa lời nói thêu dệt, để được mọi người thương mến, có trí tuệ,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 20/9/2026
Nói thêu dệt là đơm đặt khiến sai lệch bản chất vấn đề, gây đổ vỡ, đau khổ. Chúng ta cần xa lìa lời nói thêu dệt, để được mọi người thương mến, có trí tuệ,...
Phật Pháp và đời sống🞄 14/9/2026
2 vị Tỳ kheo sống không phóng dật, biết thiểu dục tri túc và đều đắc đạo. Sự kiện này sẽ giúp mỗi người rút ra bài học về sự tinh tấn, từ đó có thể hướng đến Thánh quả.
Phật Pháp và đời sống 🞄 14/9/2026
2 vị Tỳ kheo sống không phóng dật, biết thiểu dục tri túc và đều đắc đạo. Sự kiện này sẽ giúp mỗi người rút ra bài học về sự tinh tấn, từ đó có thể hướng đến Thánh quả.
Phật Pháp và đời sống🞄 14/9/2026
Học từ cái dù: Bí quyết dùng trí tuệ và giới đức làm “mái che” vững chắc cho nội tâm, giúp ngăn chặn phiền não, tà kiến và chuyển hóa “tâm bệnh” hiệu quả.
Phật Pháp và đời sống 🞄 14/9/2026
Học từ cái dù: Bí quyết dùng trí tuệ và giới đức làm “mái che” vững chắc cho nội tâm, giúp ngăn chặn phiền não, tà kiến và chuyển hóa “tâm bệnh” hiệu quả.
Phật Pháp và đời sống🞄 08/9/2026
Tu tập là quá trình nghe học giáo lý nhà Phật để hiểu lời dạy của Đức Phật; từ đó biết cách ứng dụng, thực hành giúp đời sống được tự tại, an nhiên hơn.
Phật Pháp và đời sống 🞄 08/9/2026
Tu tập là quá trình nghe học giáo lý nhà Phật để hiểu lời dạy của Đức Phật; từ đó biết cách ứng dụng, thực hành giúp đời sống được tự tại, an nhiên hơn.
Phật Pháp và đời sống🞄 03/9/2026
Tham dục là những ham muốn của chúng ta về ngũ dục lạc ở trần gian. Bản chất của ham muốn này là sự thiêu đốt, từ đó dẫn chúng ta tới chỗ đau khổ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 03/9/2026
Tham dục là những ham muốn của chúng ta về ngũ dục lạc ở trần gian. Bản chất của ham muốn này là sự thiêu đốt, từ đó dẫn chúng ta tới chỗ đau khổ.
Phật Pháp và đời sống🞄 13/7/2026
Mâu thuẫn gia đình xuất phát từ khoảng cách thế hệ, sự bám chấp vào cái “tôi” ích kỷ và những nhân bất thiện đã gieo trong quá khứ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 13/7/2026
Mâu thuẫn gia đình xuất phát từ khoảng cách thế hệ, sự bám chấp vào cái “tôi” ích kỷ và những nhân bất thiện đã gieo trong quá khứ.
Phật Pháp và đời sống🞄 24/6/2026
Theo góc nhìn đạo Phật, nỗi sợ ma, hay sợ bóng tối là một cảm thọ sinh ra trong tâm khiến chúng ta phát sinh những tưởng tượng ma quỷ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 24/6/2026
Theo góc nhìn đạo Phật, nỗi sợ ma, hay sợ bóng tối là một cảm thọ sinh ra trong tâm khiến chúng ta phát sinh những tưởng tượng ma quỷ.
Phật Pháp và đời sống🞄 22/6/2026
Không trộm cắp chỉ hành vi không lấy đồ của người nếu không được họ đồng ý. Nhờ thực hành tâm này, ta sẽ nhận được sự yêu quý, tán thán của mọi người.
Phật Pháp và đời sống 🞄 22/6/2026
Không trộm cắp chỉ hành vi không lấy đồ của người nếu không được họ đồng ý. Nhờ thực hành tâm này, ta sẽ nhận được sự yêu quý, tán thán của mọi người.
Phật Pháp và đời sống🞄 20/6/2026
Phước báu đem lại cho ta nhiều sự tốt đẹp, may mắn trong cuộc sống. Để tạo phước báu mỗi ngày, ta nên tu học Phật Pháp, nuôi dưỡng tâm cung kính,..
Phật Pháp và đời sống 🞄 20/6/2026
Phước báu đem lại cho ta nhiều sự tốt đẹp, may mắn trong cuộc sống. Để tạo phước báu mỗi ngày, ta nên tu học Phật Pháp, nuôi dưỡng tâm cung kính,..
Bài viết Phật giáo🞄 18/6/2026
Các gia đình thường chuẩn bị mâm cúng Tết Đoan Ngọ để bày tỏ lòng thành dâng lên cúng Phật, các vị Thần linh và gia tiên.
Bài viết Phật giáo 🞄 18/6/2026
Các gia đình thường chuẩn bị mâm cúng Tết Đoan Ngọ để bày tỏ lòng thành dâng lên cúng Phật, các vị Thần linh và gia tiên.
Phật Pháp và đời sống🞄 13/6/2026
Hổ thẹn là nguồn tâm cần có đối với mỗi người. Khi biết hổ thẹn với tâm xấu, chúng ta sẽ biết quay lại sửa mình, quyết từ bỏ lỗi lầm để không bao giờ tái phạm.
Phật Pháp và đời sống 🞄 13/6/2026
Hổ thẹn là nguồn tâm cần có đối với mỗi người. Khi biết hổ thẹn với tâm xấu, chúng ta sẽ biết quay lại sửa mình, quyết từ bỏ lỗi lầm để không bao giờ tái phạm.
Phật Pháp và đời sống🞄 09/6/2026
Nhiều người xem ngày lành tháng tốt để buôn bán, cưới xin, xây nhà,... được suôn sẻ. Nhưng theo quan điểm đạo Phật, chọn ngày giờ không đem lại may mắn.
Phật Pháp và đời sống 🞄 09/6/2026
Nhiều người xem ngày lành tháng tốt để buôn bán, cưới xin, xây nhà,... được suôn sẻ. Nhưng theo quan điểm đạo Phật, chọn ngày giờ không đem lại may mắn.
Phật Pháp và đời sống🞄 04/6/2026
Tâm đố kỵ là tâm bất thiện, khiến chúng ta phải mệt mỏi, đau khổ, khó chịu. Để chuyển hoá tâm này, nên thực tập khen ngợi, giúp đỡ những người giỏi hơn mình,...
Phật Pháp và đời sống 🞄 04/6/2026
Tâm đố kỵ là tâm bất thiện, khiến chúng ta phải mệt mỏi, đau khổ, khó chịu. Để chuyển hoá tâm này, nên thực tập khen ngợi, giúp đỡ những người giỏi hơn mình,...
Phật Pháp và đời sống🞄 02/6/2026
Tết Đoan Ngọ (hay Tết Đoan Dương) có nghĩa là ăn Tết vào giờ Ngọ; thường được tổ chức vào ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch hàng năm.
Phật Pháp và đời sống 🞄 02/6/2026
Tết Đoan Ngọ (hay Tết Đoan Dương) có nghĩa là ăn Tết vào giờ Ngọ; thường được tổ chức vào ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch hàng năm.
Phật Pháp và đời sống🞄 31/5/2026
Giữ bí mật là làm cho những câu chuyện bí mật được tuyệt đối giữ kín.
Phật Pháp và đời sống 🞄 31/5/2026
Giữ bí mật là làm cho những câu chuyện bí mật được tuyệt đối giữ kín.
Phật Pháp và đời sống🞄 30/5/2026
Bậc hiền trí là người có trí tuệ và đạo đức sáng. Khi thân cận với người trí, chúng ta không chỉ tránh xa lầm lạc, mà còn nuôi dưỡng lý tưởng sống cao đẹp.
Phật Pháp và đời sống 🞄 30/5/2026
Bậc hiền trí là người có trí tuệ và đạo đức sáng. Khi thân cận với người trí, chúng ta không chỉ tránh xa lầm lạc, mà còn nuôi dưỡng lý tưởng sống cao đẹp.
Hoạt động Phật sự🞄 26/5/2026
Vào ngày 08/4/Bính Ngọ (tức 24/5/2026), chùa Ba Vàng đã long trọng tổ chức Đại lễ Phật đản PL.2570 – DL.2026.
Hoạt động Phật sự 🞄 26/5/2026
Vào ngày 08/4/Bính Ngọ (tức 24/5/2026), chùa Ba Vàng đã long trọng tổ chức Đại lễ Phật đản PL.2570 – DL.2026.
