Tiết Thanh minh: Cách cúng lễ giúp người sống và người mất được phúc lành
15/01/2026
Tết Thanh minh là dịp lễ tảo mộ, tri ân tổ tiên vào tháng 3 Âm lịch. Cúng lễ chuẩn nghi thức đạo Phật giúp người mất siêu thoát, gia đạo bình an.
15/01/2026
Mục lục [Ẩn]
- Thanh minh là tháng mấy?
- Tết Thanh minh là gì?
- Ý nghĩa Tết Thanh minh
- 1. Lợi ích đối với người đã khuất
- 2. Lợi ích đối với người còn sống
- Chuẩn bị lễ cúng Thanh minh đơn giản
- 1. Cúng Tết Thanh minh ngoài mộ
- 2. Cúng Tết Thanh minh tại nhà
- 2.1. Đồ lễ
- 2.2. Địa Điểm Bày Lễ
- Văn khấn Tết Thanh minh
- 1. Văn khấn Tết Thanh minh ngoài mộ
- 2. Văn khấn Tết Thanh minh tại nhà
Tết Thanh minh thường bắt đầu vào tháng 3 Âm lịch (tức khoảng tháng 4 Dương lịch). Đây không chỉ là dịp để con cháu bày tỏ lòng thành kính, biết ơn đối với tổ tiên, ông bà, cha mẹ,... mà còn còn là cơ hội giúp hương linh gia tiên được nương tựa Tam Bảo, siêu thoát và con cháu được gia hộ, tăng trưởng phúc lành.
Bài viết dưới đây sẽ giúp quý vị tìm hiểu về thời gian và cách cúng lễ Thanh Minh đơn giản mà vẫn đầy đủ, đúng chuẩn nghi thức Phật giáo.
Thanh minh là tháng mấy?
Tết Thanh minh bắt đầu vào tháng Ba Âm lịch như trong truyện Kiều của Nguyễn Du có câu:
“Thanh minh trong tiết tháng ba
Lễ là tảo mộ, hội là đạp thanh.”
Tết Thanh minh là gì?
Tết Thanh minh là những ngày tưởng nhớ đến người thân đã mất bằng cách chăm sóc, dọn dẹp phần mộ của họ. Nếu như người thân của chúng ta còn ở trong cõi ngạ quỷ, hương linh thì họ sẽ được yên lòng.
Đây là ngày lễ mang ý nghĩa nhân văn, thể hiện sự quan tâm, tấm lòng biết ơn của người còn sống đối với người đã khuất.
Xem thêm: Cõi ngạ quỷ là gì và họ tác động tới con người thế nào?
Các gia đình thường sửa sang lại mộ phần của gia tiên trong lễ Tết Thanh minh (ảnh minh họa)
Ý nghĩa Tết Thanh minh
1. Lợi ích đối với người đã khuất
Trong kinh Trường A-hàm, Đức Phật dạy: ở mỗi nơi, mỗi trú xứ đều có những vị thần oai đức, oai lực. Việc con cháu ra mộ tụng kinh, tạ lễ những vị thần ở đó sẽ giúp hương linh được:
- Nương tựa vào oai lực của các vị Thần.
- Hương linh được giác ngộ, nương tựa Tam Bảo, nghe Pháp và không chấp vào phần mộ. Điều đó sẽ giúp họ chuyển tâm, được giải thoát, tái sinh vào cảnh giới an lành. Như trong kinh Hoa Nghiêm, Đức Phật dạy: Nhất thiết Pháp giới duy tâm tạo; tâm chuyển thì cảnh giới sẽ chuyển.
Xem thêm: Cầu siêu đúng Pháp: Gia chủ tăng phúc, hương linh an ổn, siêu thoát
2. Lợi ích đối với người còn sống
Trong bài kinh Làm Giàu (trích kinh Nikaya), Đức Phật dạy rằng, hiến cúng cho hương linh đã chết, hiến cúng cho chư Thiên là một trong những lý do để gầy dựng tài sản.
- Khi sắm lễ chay tịnh (có nguồn gốc từ việc làm thiện lành), không sát sinh và làm việc phúc thiện nơi Tam Bảo để hồi hướng, tri ân các vị Thần; thì gia chủ sẽ sinh ra phước báu thiện lành.
- Các vị chư Thiên, hương linh, ngạ quỷ mà chúng ta bố thí sẽ hộ trì cho mình.
Cúng lễ các vị Thần linh giúp người đã khuất được thêm phước báu (ảnh minh họa)
Chuẩn bị lễ cúng Thanh minh đơn giản
1. Cúng Tết Thanh minh ngoài mộ
Đồ lễ bao gồm: Hương, hoa, quả (loại quả thì tùy ý và không quy định số lượng là bao nhiêu), nước trắng, xôi hoặc bát cơm trắng, bánh kẹo tùy ý.
Mâm cúng lễ Tết Thanh minh ngoài mộ (ảnh minh họa)
2. Cúng Tết Thanh minh tại nhà
2.1. Đồ lễ
– Cúng Phật: Sắm đủ hoặc tùy duyên các loại: Hương, hoa, trà, quả, thực (xôi, chè hoặc bát cơm trắng).
– Cúng chư Thiên, Thần linh: Sắm lễ như cúng Phật.
– Cúng hương linh, gia tiên: Sắm đủ hoặc tùy duyên: Hoa, quả, một mâm cơm (chay: rau, củ, quả; hoặc mâm cơm có vật thực tam tịnh nhục).
Lưu ý:
– Hương: Tùy duyên dùng hương cây, hương trầm… hoặc không có hương thì dùng tâm hương.
– Hoa: Các loài hoa có hương thơm (không kiêng về tên hoa và số lượng).
– Trà: Nước trà tỏa hương. Nếu không có nước trà thì có thể cúng bằng nước trắng.
– Quả: Số lượng tùy ý không kiêng kị 2 quả hay 4 quả,… và nên có loại quả chín thọ thực được.
2.2. Địa Điểm Bày Lễ
- Tại nơi cúng lễ/tu tập trong nhà.
Lưu ý: Không bày lễ cúng dưới thấp: nền nhà,.../đất.
Văn khấn Tết Thanh minh
1. Văn khấn Tết Thanh minh ngoài mộ
Nghi thức (bấm vào link): Tại đây
2. Văn khấn Tết Thanh minh tại nhà
Nghi thức (bấm vào link): Tại đây
Tết Thanh minh không chỉ là cơ hội để các gia đình được quây quần, mà còn là khoảng thời gian tưởng nhớ đến những người đã khuất. Mong rằng, bài viết trên đây sẽ cung cấp đầy đủ thông tin hữu ích cho quý vị về ngày lễ này!
Cùng xem thêm các bài viết trên website chùa Ba Vàng để có thêm những thông tin về cách sắm lễ, cách cúng được nhiều phúc lành nhé!
Phật Pháp cơ bản🞄 21/01/2026
Tứ như ý túc là: dục như ý túc, tinh tấn như ý túc, nhất tâm như ý túc, quán như ý túc. Thực hành 4 yếu tố trên sẽ giúp đạt được đầy đủ mọi mong muốn.
Phật Pháp cơ bản 🞄 21/01/2026
Tứ như ý túc là: dục như ý túc, tinh tấn như ý túc, nhất tâm như ý túc, quán như ý túc. Thực hành 4 yếu tố trên sẽ giúp đạt được đầy đủ mọi mong muốn.
Bài viết Phật giáo🞄 21/01/2026
Ông Công ông Táo thực chất là chư Thiên, chư Thần hộ trì. Đạo Phật dạy cách cúng ông Công ông Táo để được gia hộ, tăng phúc lộc.
Bài viết Phật giáo 🞄 21/01/2026
Ông Công ông Táo thực chất là chư Thiên, chư Thần hộ trì. Đạo Phật dạy cách cúng ông Công ông Táo để được gia hộ, tăng phúc lộc.
Phật Pháp và đời sống🞄 16/01/2026
Tỉa chân nhang là hình thức bao sái (làm sạch) bát hương, giúp duy trì sự thanh tịnh, sạch sẽ cho ban thờ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 16/01/2026
Tỉa chân nhang là hình thức bao sái (làm sạch) bát hương, giúp duy trì sự thanh tịnh, sạch sẽ cho ban thờ.
Phật Pháp cơ bản🞄 15/01/2026
Đức Phật dạy, có 4 loại thức ăn là: Đoàn thực, xúc thực, tư niệm thực, thức thực. 4 cách ứng dụng tứ thực vào cuộc sống để thân khỏe tâm an, trí sáng.
Phật Pháp cơ bản 🞄 15/01/2026
Đức Phật dạy, có 4 loại thức ăn là: Đoàn thực, xúc thực, tư niệm thực, thức thực. 4 cách ứng dụng tứ thực vào cuộc sống để thân khỏe tâm an, trí sáng.
Phật Pháp và đời sống🞄 15/01/2026
Hình nhân thế mạng là hình người giả được dùng trong nghi lễ cúng tế để giải hạn, nhưng điều này không đúng sự thật. Đức Phật dạy cách để sống thọ, được an vui.
Phật Pháp và đời sống 🞄 15/01/2026
Hình nhân thế mạng là hình người giả được dùng trong nghi lễ cúng tế để giải hạn, nhưng điều này không đúng sự thật. Đức Phật dạy cách để sống thọ, được an vui.
Phật Pháp và đời sống🞄 15/01/2026
Trả nợ tào quan được dân gian quan niệm là trả nợ tiền kiếp bằng việc: cúng tế, đốt vàng mã,... Nhưng điều này không đúng. Thực hành lời Phật dạy để được hết khổ, an vui.
Phật Pháp và đời sống 🞄 15/01/2026
Trả nợ tào quan được dân gian quan niệm là trả nợ tiền kiếp bằng việc: cúng tế, đốt vàng mã,... Nhưng điều này không đúng. Thực hành lời Phật dạy để được hết khổ, an vui.
Phật Pháp và đời sống🞄 15/01/2026
Tết tụng kinh Tam Bảo, kinh Điềm Lành,... hoặc những bài kinh phù hợp với nhận thức của mình để được may mắn, phúc lành trong năm.
Phật Pháp và đời sống 🞄 15/01/2026
Tết tụng kinh Tam Bảo, kinh Điềm Lành,... hoặc những bài kinh phù hợp với nhận thức của mình để được may mắn, phúc lành trong năm.
Bài viết Phật giáo🞄 15/01/2026
Hướng dẫn cúng giao thừa chuẩn nhất năm 2026: Nghi thức đơn giản mà vẫn đầy đủ, giúp gia đình được nhiều may mắn, tài lộc.
Bài viết Phật giáo 🞄 15/01/2026
Hướng dẫn cúng giao thừa chuẩn nhất năm 2026: Nghi thức đơn giản mà vẫn đầy đủ, giúp gia đình được nhiều may mắn, tài lộc.
Bài viết Phật giáo🞄 12/01/2026
Mừng thọ là dịp để con cháu bày tỏ sự kính trọng, biết ơn với ông bà, cha mẹ. Theo lời Phật dạy, con cháu nên bố thí, không sát sinh,... sẽ giúp các cụ sống lâu.
Bài viết Phật giáo 🞄 12/01/2026
Mừng thọ là dịp để con cháu bày tỏ sự kính trọng, biết ơn với ông bà, cha mẹ. Theo lời Phật dạy, con cháu nên bố thí, không sát sinh,... sẽ giúp các cụ sống lâu.
Phật Pháp và đời sống🞄 08/01/2026
Hiểu về các phong tục ngày Tết sẽ giúp bạn và gia đình đón Tết sum vầy, tràn ngập hạnh phúc và khởi đầu năm mới được thuận lợi.
Phật Pháp và đời sống 🞄 08/01/2026
Hiểu về các phong tục ngày Tết sẽ giúp bạn và gia đình đón Tết sum vầy, tràn ngập hạnh phúc và khởi đầu năm mới được thuận lợi.
Phật Pháp và đời sống🞄 06/01/2026
Hái lộc đầu xuân là việc ngắt cành non, chồi biếc từ chùa với mong ước rước may mắn về nhà.
Phật Pháp và đời sống 🞄 06/01/2026
Hái lộc đầu xuân là việc ngắt cành non, chồi biếc từ chùa với mong ước rước may mắn về nhà.
Phật Pháp và đời sống🞄 05/01/2026
Tứ hành xung được quan niệm là 4 nhóm con giáp xung khắc, gây mâu thuẫn,... Nhưng đạo Phật dạy điều này không đúng, mà làm thiện, tạo phước sẽ được hòa hợp, an vui.
Phật Pháp và đời sống 🞄 05/01/2026
Tứ hành xung được quan niệm là 4 nhóm con giáp xung khắc, gây mâu thuẫn,... Nhưng đạo Phật dạy điều này không đúng, mà làm thiện, tạo phước sẽ được hòa hợp, an vui.
Phật Pháp và đời sống🞄 05/01/2026
Một người phụ nữ có phẩm hạnh sẽ được tôn trọng, yêu quý và gặt hái nhiều điều tốt đẹp trong đời này lẫn đời sau.
Phật Pháp và đời sống 🞄 05/01/2026
Một người phụ nữ có phẩm hạnh sẽ được tôn trọng, yêu quý và gặt hái nhiều điều tốt đẹp trong đời này lẫn đời sau.
Phật Pháp và đời sống🞄 04/01/2026
Hướng dẫn cách làm bánh chưng chay xanh dẻo, thơm ngon chuẩn vị truyền thống. Công thức đơn giản, chi tiết từng bước cho mâm cỗ Tết thêm ý nghĩa.
Phật Pháp và đời sống 🞄 04/01/2026
Hướng dẫn cách làm bánh chưng chay xanh dẻo, thơm ngon chuẩn vị truyền thống. Công thức đơn giản, chi tiết từng bước cho mâm cỗ Tết thêm ý nghĩa.
Phật Pháp và đời sống🞄 03/01/2026
Hoa đào, hoa mai là biểu tượng của sức sống mãnh liệt, trải qua bao thời gian khắc nghiệt nhưng sức sống vẫn tràn đầy, mang sắc xuân tô điểm cho đời.
Phật Pháp và đời sống 🞄 03/01/2026
Hoa đào, hoa mai là biểu tượng của sức sống mãnh liệt, trải qua bao thời gian khắc nghiệt nhưng sức sống vẫn tràn đầy, mang sắc xuân tô điểm cho đời.
Phật Pháp và đời sống🞄 01/01/2026
Tinh tấn là chăm chỉ, chuyên cần, cố gắng, bền bỉ, kiên trì, quyết tâm không ngừng nghỉ; trong đó, tinh là trong sạch, cốt lõi, tinh chuyên nhất và tấn là vươn lên, nâng cao, nâng tầm
Phật Pháp và đời sống 🞄 01/01/2026
Tinh tấn là chăm chỉ, chuyên cần, cố gắng, bền bỉ, kiên trì, quyết tâm không ngừng nghỉ; trong đó, tinh là trong sạch, cốt lõi, tinh chuyên nhất và tấn là vươn lên, nâng cao, nâng tầm
Phật Pháp và đời sống🞄 31/12/2025
Giao thừa là thời khắc chuyển giao giữa năm cũ để đón chào năm mới. Giao thừa 2026 vào 0h thứ Ba, ngày 17/02/2026 Dương lịch (tức mùng 1 tháng Giêng năm Bính Ngọ).
Phật Pháp và đời sống 🞄 31/12/2025
Giao thừa là thời khắc chuyển giao giữa năm cũ để đón chào năm mới. Giao thừa 2026 vào 0h thứ Ba, ngày 17/02/2026 Dương lịch (tức mùng 1 tháng Giêng năm Bính Ngọ).
Phật Pháp và đời sống🞄 31/12/2025
Hóa vàng là đốt vàng mã để tiễn các cụ về cõi âm, gửi “tiền vàng” để các cụ được đầy đủ, bớt khổ. Tuy nhiên, việc này không đúng tinh thần đạo Phật.
Phật Pháp và đời sống 🞄 31/12/2025
Hóa vàng là đốt vàng mã để tiễn các cụ về cõi âm, gửi “tiền vàng” để các cụ được đầy đủ, bớt khổ. Tuy nhiên, việc này không đúng tinh thần đạo Phật.
Phật Pháp cơ bản🞄 28/12/2025
Tứ chánh cần là: Ngăn ác, diệt ác, sinh thiện, tăng trưởng thiện. Thực hành 4 điều này, cuộc sống được an lạc, hướng đến hạnh phúc tối thượng.
Phật Pháp cơ bản 🞄 28/12/2025
Tứ chánh cần là: Ngăn ác, diệt ác, sinh thiện, tăng trưởng thiện. Thực hành 4 điều này, cuộc sống được an lạc, hướng đến hạnh phúc tối thượng.
