Ngày 31/12/2025
Hóa vàng là gì? Cách tạo phúc theo lời Phật dạy để cả gia đình bình an
Ngày 31/12/2025
Mục lục [Hiện]
Hóa vàng là nghi thức nhiều gia đình thực hiện trong những ngày Tết với mong muốn người chết được bớt khổ, no đủ; người sống được hộ trì, cuộc sống suôn sẻ, thuận lợi. Trong đó, nhiều gia đình thường đốt vàng mã, quần áo mã,... trong lễ hóa vàng như một cách “gửi lòng thành” đến tổ tiên để các cụ bớt khổ. Theo quan điểm đạo Phật, việc làm này không mang lại lợi ích cho ông bà, gia tiên đã khuất và cả con cháu trên dương thế.
Để hiểu đúng về lễ hóa vàng ngày Tết, biết cách tạo phúc giúp người chết được siêu thoát, người sống được phù hộ, xin mời quý vị theo dõi bài viết dưới đây.
Hóa vàng là gì? Nguồn gốc của tục hóa vàng
Người Việt quan niệm, ngày Tết là dịp sum họp - con cháu khắp nơi tụ hội về, quây quần trong mái ấm gia đình. Nên chúng ta cũng muốn mời cả gia tiên tiền tổ, ông bà, cha mẹ đã mất về với con cháu. Cho nên, các gia đình thường làm mâm cơm cúng tất niên vào 30 âm, để mời ông bà, cha mẹ quá vãng về ăn Tết với con cháu đến mùng 3 âm. Sau ngày đó, các gia đình sẽ làm lễ hóa vàng.
Theo quan niệm dân gian, hóa vàng (hay còn gọi là lễ cúng Tết nhà mùng 3) là đốt vàng mã để tiễn các cụ trở về cõi âm. Trong lễ này, nhiều gia đình thường đốt hàng mã như vàng, quần áo, xe ngựa,... để ông bà có thể sử dụng dưới âm phủ. Tuy nhiên, hóa (đốt) vàng mã như vậy không đúng theo tinh thần của đạo Phật.
Đốt vàng mã không đúng với tinh thần đạo Phật (ảnh minh họa)
Tập tục đốt vàng mã xuất phát từ Trung Quốc hàng nghìn năm trước, sau đó được du nhập sang Việt Nam. Thời phong kiến, khi vua chết, người hầu, phi tần, hoàng hậu, của cải, vàng bạc,... phải chôn sống theo. Còn dân thường nghĩ ra việc tạo hình nhân thế mạng để chôn thay người sống. Ví như ông nông dân chết thì họ sẽ làm một cô hình nhân để chôn theo xuống làm thê thiếp; còn người vợ sẽ ở lại dương thế nuôi con. Vua quan chết thì có tiền, vàng thật để chôn; người dân không có nên nghĩ ra việc làm tiền vàng, giấy bạc, giấy mã (tức là tiền vàng giả) để chôn xuống mồ.
Sau này, khi việc chôn hình nhân thế mạng, vàng mã xuống mồ tốn kém đất cát, nhiều người nghĩ đến việc đốt vàng mã, hóa vàng. Từ đó, sinh ra tục làm vàng mã kéo dài hàng trăm năm.
Từ nguồn gốc này, chúng ta thấy rằng, tục đốt vàng mã rất phi lý, mê tín, không mang lại lợi ích cho ông bà, tiên tổ, cha mẹ,... đã khuất cũng như con cháu sống trên dương thế.
Nhiều gia đình thường đốt vàng mã vào dịp Tết (ảnh minh họa)
Hiểu đúng về lễ cúng hóa vàng ngày Tết
Về mặt văn hóa, đạo lý, cúng hóa vàng thể hiện tinh thần nhớ ơn, đền ơn, hiếu thảo với ông bà, cha mẹ,... - đó là điều tốt. Tuy nhiên, xét về mặt chính tín thì có nhiều điểm không đúng với chân lý, không mang lại lợi ích chân thật; chúng ta cần tìm hiểu lời Phật dạy dưới đây.
1. Đốt vàng mã không mang lại lợi ích
Người âm không dùng được vàng mã, cũng không có kinh, luật nào Đức Phật chỉ dạy làm như vậy đối với người chết.
Như trong kinh Chuyện Ngạ Quỷ Ngoại Bức Tường, Đức Phật dạy về nơi âm cảnh (cõi ngạ quỷ):
Chốn kia không có cấy cày đâu,
Cũng chẳng hề nuôi súc vật nào,
Buôn bán như đây đều chẳng có,
Cũng không đổi vật lấy vàng trao.
Cõi âm (cõi ngạ quỷ) không cần tiền vàng để mua bán. Chúng ta nên biết rằng, mỗi người sinh ra trên đời này do tội và phúc, người chết cũng nhờ tội và phúc mà lưu chuyển. Cho nên, chúng ta phải gửi tới người âm phúc báu mình tạo ra. Việc làm này mang lại lợi ích cho nhiều người; đó là phúc, đạo đức, thuộc về tâm linh. Người âm nhận phần tâm linh này chứ không nhận vàng mã.
Bên cạnh đó, nếu đốt vàng mã mà người âm nhận được thì đốt giấy vụn, rác rưởi - người âm cũng phải nhận vì nó đều ra tro. Ví dụ, tờ giấy khi được in ra sẽ thành tiền âm phủ, không in thì vẫn là giấy, in ra rồi đốt thì tất cả đều thành tro. Thế nên, nếu có thể nhận thì người âm chỉ nhận được tro và khói. Điều đó cho thấy, quan niệm đốt vàng mã cho người âm nhận là điều vô lý.
Người âm không thể nhận được vàng mã (ảnh minh họa)
2. Về việc thỉnh mời người âm
Nếu hương linh có ái duyên với chúng ta thì họ sẽ theo, chúng ta không cần phải mời; cũng không phải tiễn họ đi là họ sẽ đi. Như trong kinh Chuyện Mẹ Của Trưởng Lão Sàriputta - Thánh Tăng Cúng Dường Cầu Siêu Cho Mẹ có nói đến việc một nữ ngạ quỷ đã theo đến nơi Tôn giả Xá Lợi Phất cư trú và xin Ngài làm phước hồi hướng cho. Việc này không phải do Tôn giả mời ngạ quỷ đến mà từ ái duyên - bà từng là mẹ của Ngài trong kiếp thứ năm trở về trước.
Những việc nên làm để hương linh được thoát khổ, người sống được hộ trì
Trong những ngày Tết, chúng ta nên chuẩn bị mâm cơm không sát hại sinh mạng chúng sinh để dâng cúng gia tiên quá vãng và thực hiện nghi thức cúng lễ theo lời Phật dạy để được lợi ích:
Link: Bài cúng mãn Tết (cúng hóa vàng) tại nhà, cơ quan, cửa hàng…mới nhất năm 2025
Xem thêm:
Bài cúng mùng 1, mùng 2, mùng 3 Tết tại nhà, cơ quan, cửa hàng… mới nhất năm 2025
Như trong kinh Tế Đàn, Đức Phật dạy: “Này Bà-la-môn, tại những tế đàn nào, trong ấy không có bò bị giết, không có dê cừu bị giết, không có gà heo bị giết, không có các loài sinh vật khác bị giết hại. Này Bà-la-môn, Ta tán thán loại tế đàn không có sát sinh như vậy, tức là làm bố thí, tế đàn cầu hạnh phúc cho gia đình. Những loại tế đàn không có sát sinh như vậy, này Bà-la-môn, các A la hán và những ai đi trên con đường hướng đến A la hán, có đi đến”.
Bên cạnh đó, chúng ta cũng nên tạo phúc: cầu siêu, bố thí, giúp đỡ,... hồi hướng cho ông bà tiên tổ được bớt khổ, phúc báu, sinh về cảnh giới tốt đẹp, cao quý, hạnh phúc hơn.
Cầu siêu sẽ giúp ông bà, tiên tổ đã khuất nhận được phước lành
Nên thường giúp đỡ mọi người
Như trong kinh Chuyện Ngạ Quỷ Ngoại Bức Tường có đoạn:
Bên kia thế giới các vong linh.
Nhờ vật cúng dường để dưỡng sinh,
Như nước đổ từ trên núi xuống,
Cúng dường nuôi ngạ quỷ thân tình.
Song lễ vật này được cúng dâng
Khéo đem an trú ở chư Tăng,
Quả này hiện tại và sau nữa,
Lợi lạc lâu dài với cổ nhân.
Cũng trong kinh Chuyện Ngạ Quỷ Ngoại Bức Tường ghi lại, vua Bình Sa thiết lễ cúng dường Đức Phật, đem công đức đó hồi hướng cho ngạ quỷ là quyến thuộc xưa khiến chúng được thoát khổ, hưởng hạnh phúc, an lạc.
Trong kinh Chuyện Nữ Ngạ Quỷ Serinì có ghi về một cô gái giang hồ tên là Serinì, khi còn sống đã tạo các việc ác, nên sau khi chết tái sinh làm nữ ngạ quỷ, chịu khổ hình nơi biên địa. Nhưng nhờ mẹ cô ở nhân gian biết tạo phúc nơi Tam Bảo và hồi hướng phước báu đó đến cho cô gái, nên cô lập tức thoát khỏi cảnh khổ, hưởng an lạc, hạnh phúc, có dung nhan tuyệt đẹp,...
Và khi tiên tổ, ông bà quá vãng sinh vào cảnh giới tốt hơn, có phước báu thì sẽ quay lại phù hộ cho con cháu. Như trong kinh Địa Tạng phẩm 7 - Lợi Ích Kẻ Còn Người Mất có ghi rằng: “Sau khi người đó đã chết, lại có thể trong bốn mươi chín ngày vì người ấy mà tu tạo nhiều phước lành, thời có thể làm cho người chết đó khỏi hẳn chốn ác đạo, được sanh lên cõi trời hoặc sanh trong loài người hưởng lấy nhiều sự rất vui sướng, mà kẻ thân quyến hiện tại đó cũng được vô lượng điều lợi ích”.
Trên đây là những chia sẻ của Thầy Thích Trúc Thái Minh về lễ hóa vàng theo quan điểm đạo Phật. Mong rằng, qua bài viết trên, mỗi người sẽ tích cực tạo phúc để được nhiều phúc lành, tốt đẹp trong năm mới.
Phật Pháp và đời sống🞄 13/02/2026
Khi mùa Xuân gõ cửa, những bản nhạc Tết lại rộn ràng khiến cho ngày xuân trở nên ấm áp, mang màu sắc tươi sáng của ngày đoàn viên đầy ý nghĩa.
Phật Pháp và đời sống 🞄 13/02/2026
Khi mùa Xuân gõ cửa, những bản nhạc Tết lại rộn ràng khiến cho ngày xuân trở nên ấm áp, mang màu sắc tươi sáng của ngày đoàn viên đầy ý nghĩa.
Phật Pháp và đời sống🞄 12/02/2026
Lễ tạ đất là nghi thức thể hiện lòng tri ân đối với các vị chư Thần đã bảo hộ gia đình bình an suốt một năm và mong cầu được hộ trì trong năm mới.
Phật Pháp và đời sống 🞄 12/02/2026
Lễ tạ đất là nghi thức thể hiện lòng tri ân đối với các vị chư Thần đã bảo hộ gia đình bình an suốt một năm và mong cầu được hộ trì trong năm mới.
Phật Pháp và đời sống🞄 02/02/2026
"Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi" là nét đẹp văn hóa nhắc nhở về sự tiết kiệm và gắn kết tình cảm gia đình.
Phật Pháp và đời sống 🞄 02/02/2026
"Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi" là nét đẹp văn hóa nhắc nhở về sự tiết kiệm và gắn kết tình cảm gia đình.
Phật Pháp và đời sống🞄 01/02/2026
Mỗi khi đi chùa, nhiều người thường băn khoăn về những điều kiêng kỵ vì sợ phạm vào sai lầm. Dưới đây là 6 lưu ý quan trọng cho người đi lễ chùa.
Phật Pháp và đời sống 🞄 01/02/2026
Mỗi khi đi chùa, nhiều người thường băn khoăn về những điều kiêng kỵ vì sợ phạm vào sai lầm. Dưới đây là 6 lưu ý quan trọng cho người đi lễ chùa.
Bài viết Phật giáo🞄 21/01/2026
Ông Công ông Táo thực chất là chư Thiên, chư Thần hộ trì. Đạo Phật dạy cách cúng ông Công ông Táo để được gia hộ, tăng phúc lộc.
Bài viết Phật giáo 🞄 21/01/2026
Ông Công ông Táo thực chất là chư Thiên, chư Thần hộ trì. Đạo Phật dạy cách cúng ông Công ông Táo để được gia hộ, tăng phúc lộc.
Phật Pháp và đời sống🞄 16/01/2026
Tỉa chân nhang là hình thức bao sái (làm sạch) bát hương, giúp duy trì sự thanh tịnh, sạch sẽ cho ban thờ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 16/01/2026
Tỉa chân nhang là hình thức bao sái (làm sạch) bát hương, giúp duy trì sự thanh tịnh, sạch sẽ cho ban thờ.
Phật Pháp và đời sống🞄 15/01/2026
Hình nhân thế mạng là hình người giả được dùng trong nghi lễ cúng tế để giải hạn, nhưng điều này không đúng sự thật. Đức Phật dạy cách để sống thọ, được an vui.
Phật Pháp và đời sống 🞄 15/01/2026
Hình nhân thế mạng là hình người giả được dùng trong nghi lễ cúng tế để giải hạn, nhưng điều này không đúng sự thật. Đức Phật dạy cách để sống thọ, được an vui.
Phật Pháp và đời sống🞄 15/01/2026
Trả nợ tào quan được dân gian quan niệm là trả nợ tiền kiếp bằng việc: cúng tế, đốt vàng mã,... Nhưng điều này không đúng. Thực hành lời Phật dạy để được hết khổ, an vui.
Phật Pháp và đời sống 🞄 15/01/2026
Trả nợ tào quan được dân gian quan niệm là trả nợ tiền kiếp bằng việc: cúng tế, đốt vàng mã,... Nhưng điều này không đúng. Thực hành lời Phật dạy để được hết khổ, an vui.
Phật Pháp và đời sống🞄 15/01/2026
Tết tụng kinh Tam Bảo, kinh Điềm Lành,... hoặc những bài kinh phù hợp với nhận thức của mình để được may mắn, phúc lành trong năm.
Phật Pháp và đời sống 🞄 15/01/2026
Tết tụng kinh Tam Bảo, kinh Điềm Lành,... hoặc những bài kinh phù hợp với nhận thức của mình để được may mắn, phúc lành trong năm.
Bài viết Phật giáo🞄 15/01/2026
Hướng dẫn cúng giao thừa chuẩn nhất năm 2026: Nghi thức đơn giản mà vẫn đầy đủ, giúp gia đình được nhiều may mắn, tài lộc.
Bài viết Phật giáo 🞄 15/01/2026
Hướng dẫn cúng giao thừa chuẩn nhất năm 2026: Nghi thức đơn giản mà vẫn đầy đủ, giúp gia đình được nhiều may mắn, tài lộc.
Bài viết Phật giáo🞄 15/01/2026
Tết Thanh minh là dịp lễ tảo mộ, tri ân tổ tiên vào tháng 3 Âm lịch. Cúng lễ chuẩn nghi thức đạo Phật giúp người mất siêu thoát, gia đạo bình an.
Bài viết Phật giáo 🞄 15/01/2026
Tết Thanh minh là dịp lễ tảo mộ, tri ân tổ tiên vào tháng 3 Âm lịch. Cúng lễ chuẩn nghi thức đạo Phật giúp người mất siêu thoát, gia đạo bình an.
Bài viết Phật giáo🞄 12/01/2026
Mừng thọ là dịp để con cháu bày tỏ sự kính trọng, biết ơn với ông bà, cha mẹ. Theo lời Phật dạy, con cháu nên bố thí, không sát sinh,... sẽ giúp các cụ sống lâu.
Bài viết Phật giáo 🞄 12/01/2026
Mừng thọ là dịp để con cháu bày tỏ sự kính trọng, biết ơn với ông bà, cha mẹ. Theo lời Phật dạy, con cháu nên bố thí, không sát sinh,... sẽ giúp các cụ sống lâu.
Phật Pháp và đời sống🞄 08/01/2026
Hiểu về các phong tục ngày Tết sẽ giúp bạn và gia đình đón Tết sum vầy, tràn ngập hạnh phúc và khởi đầu năm mới được thuận lợi.
Phật Pháp và đời sống 🞄 08/01/2026
Hiểu về các phong tục ngày Tết sẽ giúp bạn và gia đình đón Tết sum vầy, tràn ngập hạnh phúc và khởi đầu năm mới được thuận lợi.
Phật Pháp và đời sống🞄 06/01/2026
Hái lộc đầu xuân là việc ngắt cành non, chồi biếc từ chùa với mong ước rước may mắn về nhà.
Phật Pháp và đời sống 🞄 06/01/2026
Hái lộc đầu xuân là việc ngắt cành non, chồi biếc từ chùa với mong ước rước may mắn về nhà.
Phật Pháp và đời sống🞄 05/01/2026
Tứ hành xung được quan niệm là 4 nhóm con giáp xung khắc, gây mâu thuẫn,... Nhưng đạo Phật dạy điều này không đúng, mà làm thiện, tạo phước sẽ được hòa hợp, an vui.
Phật Pháp và đời sống 🞄 05/01/2026
Tứ hành xung được quan niệm là 4 nhóm con giáp xung khắc, gây mâu thuẫn,... Nhưng đạo Phật dạy điều này không đúng, mà làm thiện, tạo phước sẽ được hòa hợp, an vui.
Phật Pháp và đời sống🞄 05/01/2026
Một người phụ nữ có phẩm hạnh sẽ được tôn trọng, yêu quý và gặt hái nhiều điều tốt đẹp trong đời này lẫn đời sau.
Phật Pháp và đời sống 🞄 05/01/2026
Một người phụ nữ có phẩm hạnh sẽ được tôn trọng, yêu quý và gặt hái nhiều điều tốt đẹp trong đời này lẫn đời sau.
Phật Pháp và đời sống🞄 04/01/2026
Hướng dẫn cách làm bánh chưng chay xanh dẻo, thơm ngon chuẩn vị truyền thống. Công thức đơn giản, chi tiết từng bước cho mâm cỗ Tết thêm ý nghĩa.
Phật Pháp và đời sống 🞄 04/01/2026
Hướng dẫn cách làm bánh chưng chay xanh dẻo, thơm ngon chuẩn vị truyền thống. Công thức đơn giản, chi tiết từng bước cho mâm cỗ Tết thêm ý nghĩa.
Phật Pháp và đời sống🞄 03/01/2026
Hoa đào, hoa mai là biểu tượng của sức sống mãnh liệt, trải qua bao thời gian khắc nghiệt nhưng sức sống vẫn tràn đầy, mang sắc xuân tô điểm cho đời.
Phật Pháp và đời sống 🞄 03/01/2026
Hoa đào, hoa mai là biểu tượng của sức sống mãnh liệt, trải qua bao thời gian khắc nghiệt nhưng sức sống vẫn tràn đầy, mang sắc xuân tô điểm cho đời.
Phật Pháp và đời sống🞄 01/01/2026
Tinh tấn là chăm chỉ, chuyên cần, cố gắng, bền bỉ, kiên trì, quyết tâm không ngừng nghỉ; trong đó, tinh là trong sạch, cốt lõi, tinh chuyên nhất và tấn là vươn lên, nâng cao, nâng tầm
Phật Pháp và đời sống 🞄 01/01/2026
Tinh tấn là chăm chỉ, chuyên cần, cố gắng, bền bỉ, kiên trì, quyết tâm không ngừng nghỉ; trong đó, tinh là trong sạch, cốt lõi, tinh chuyên nhất và tấn là vươn lên, nâng cao, nâng tầm
