Ngày 30/5/2025
Ý nghĩa Tết Đoan Ngọ - Những điều nên làm để cầu bình an cho gia đình
Ngày 30/5/2025
Mục lục [Hiện]
Tết Đoan Ngọ (hay còn gọi là ngày diệt sâu bọ) là một truyền thống gắn liền với đời sống của người Việt. Vào ngày này, mọi người thường ăn các loại hoa quả có tính nóng như mận, vải hay rượu nếp cái. Họ tin rằng những món ăn này giúp tiêu diệt sâu bọ, giun sán trong đường tiêu hoá.
Tuy nhiên, quan niệm ăn Tết Đoan Ngọ để diệt sâu bọ, giun sán chưa thật sự đúng theo quan điểm Phật giáo. Và chúng ta nên làm gì để mang lại những điều tốt đẹp đến cho gia đình? Kính mời các bạn cùng tìm hiểu ý nghĩa của Tết Đoan Ngọ và những việc nên làm để mang lại phúc lành cho gia đình trong bài viết dưới đây!
Tết Đoan Ngọ là gì?
“Đoan” là đầu mối, “Ngọ” là giờ Ngọ. Như vậy theo quan niệm dân gian, Tết Đoan Ngọ có nghĩa là ăn Tết vào giờ Ngọ; thường được tổ chức vào ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch. Theo triết lý của y học phương Đông, họ cho rằng ngày mùng 5 tháng 5 là ngày vượng dương - khí dương của trời đất và con người rất vượng. Cho nên ngày Tết Đoan Ngọ còn được gọi là ngày Đoan Dương. Tuy nhiên, quan niệm này chưa chính xác.
Lý giải về quan niệm dân gian Tết Đoan Ngọ “diệt sâu bọ”
Việt Nam là đất nước nông nghiệp nên việc trồng trọt có nhiều liên đới đến sâu bọ phá hoại mùa màng. Vì vậy, dân gian lấy ngày Tết Đoan Ngọ để phát động diệt sâu bọ.
Sáng sớm ngày Tết Đoan Ngọ, người dân hay ăn rượu nếp, hoa quả, ăn mận, vải, chè, bánh trôi,... để diệt sâu bọ, diệt giun sán. Nhưng trên thực tế, ngày mùng 5 tháng 5 ăn hoa quả cũng không thể diệt sạch sâu bọ, giun sán. Vì năm nào người dân cũng ăn Tết Đoan Ngọ mà sâu bọ, giun sán vẫn còn và có thể nhiều hơn.
Như trong bài Kinh “Nghiệp Báo Sai Biệt”, Đức Phật có dạy:
“Lại có mười nghiệp bị quả báo xấu bên ngoài: Nếu có chúng sinh nơi mười nghiệp ác, phần nhiều thực hành nên chiêu cảm các vật bên ngoài đều không đầy đủ:
Một là do nghiệp sát sinh gây, nên khiến bị những quả báo bên ngoài như: đất có vị mặn, cây thuốc mọc yếu ớt.
Hai là do nghiệp trộm cướp gây, nên chiêu cảm ra bên ngoài như: xuất hiện sương muối, mưa đá, châu chấu, sâu độc (phá hại mùa màng) v.v… khiến xảy ra nạn đói rét mất mùa…”
Qua lời Đức Phật dạy, chúng ta thấy rằng do bản thân gây tạo nên các nghiệp xấu như sát sinh, nói dối, tà kiến, trộm cướp,... mà chiêu cảm mưa gió thất thường, sâu bọ phá hại mùa màng phát sinh.
Còn mùa màng được bội thu, tươi tốt, ít sâu bọ và thời tiết thuận lợi là do phước báu của mình.
Chính vì thế, quan niệm ăn Tết Đoan Ngọ để diệt sâu bọ là không đúng, mà đó chỉ là quan niệm từ xa xưa.
Những món ăn người Việt Nam hay dùng trong ngày diệt sâu bọ (Ảnh minh hoạ)
Ý nghĩa thật sự của ngày Tết Đoan Ngọ
Trong nhà Phật, Tết Đoan Ngọ không phải là ngày diệt sâu bọ; mà là dịp để diệt “sâu bọ” tham, sân, si trong tâm. Bởi tâm tham là gốc của khổ, dẫn đến những hành động không đẹp, thiếu đạo đức; tâm sân là khi cái tôi quá lớn, tự thấy mình không bao giờ có lỗi, nói động chạm đến mình là sân giận ngay và tâm si là mê muội, không hiểu đúng nhân quả.
Do đó, diệt tham, sân, si trong tâm mới là cách “diệt sâu bọ” tận gốc.
Tết Đoan Ngọ nên làm gì?
Trong dịp Tết Đoan Ngọ, chúng ta nên làm những việc sau để mang lại bình an, phúc lành cho gia đình:
- Dâng cúng tổ tiên, hướng về cội nguồn: Vào dịp này, mọi người thường làm các món bánh dân gian dâng cúng lên tổ tiên và chư vị trong cõi tâm linh với mong muốn một mùa màng bội thu, không có sâu bọ phá hoại.
- Cùng nhau tu tập: Với tinh thần của những người Phật tử, chúng ta cũng nên cùng gia đình tu tập, tụng kinh, nghe Pháp, làm mâm cơm cúng thanh tịnh để dâng cúng Phật và bày tỏ lòng thành với tổ tiên.
- Chăm chỉ bố thí: Nên phát khởi tâm từ bi, tập bố thí và gửi lòng từ đến tất cả muôn loài.
Gia đình thành tâm sắm sửa mâm cúng dâng lên cúng dường Phật và tri ân tổ tiên
Mâm cúng được bày trí đẹp mắt
Mâm cúng tết đoan ngọ
Cách sắp mâm cúng Tết Đoan Ngọ đơn giản, đúng chuẩn và lợi ích xem tại: Tết Đoan Ngọ cúng gì?
Mong rằng qua bài viết trên, các bạn sẽ hiểu đúng ý nghĩa của Tết Đoan Ngọ (mùng 5 tháng 5) và biết áp dụng lời Phật dạy để đón Tết “diệt sâu bọ” tham - sân - si được nhiều lợi ích, tích lũy nhiều công đức và đồng thời giữ gìn truyền thống dân tộc.
Phật Pháp và đời sống🞄 28/02/2026
Cúng Rằm tháng Giêng đúng cách theo lời Phật dạy sẽ được hộ trì, gặp được thuận lợi, may mắn trong cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống 🞄 28/02/2026
Cúng Rằm tháng Giêng đúng cách theo lời Phật dạy sẽ được hộ trì, gặp được thuận lợi, may mắn trong cuộc sống.
Phật Pháp và đời sống🞄 22/02/2026
Lễ tạ mộ là dịp mọi người đến mộ gia tiên để thắp hương, mời các cụ về ăn Tết. Gia chủ nên biết 6 lưu ý và nghi thức tạ mộ tránh phạm tâm linh, đem lại phúc lành.
Phật Pháp và đời sống 🞄 22/02/2026
Lễ tạ mộ là dịp mọi người đến mộ gia tiên để thắp hương, mời các cụ về ăn Tết. Gia chủ nên biết 6 lưu ý và nghi thức tạ mộ tránh phạm tâm linh, đem lại phúc lành.
Phật Pháp và đời sống🞄 21/02/2026
Việc mua vàng vào ngày vía Thần Tài không thực sự mang đến tài lộc. Đức Phật dạy: Để có được nhiều tài lộc, ta nên tu tập, giữ giới và làm các việc bố thí.
Phật Pháp và đời sống 🞄 21/02/2026
Việc mua vàng vào ngày vía Thần Tài không thực sự mang đến tài lộc. Đức Phật dạy: Để có được nhiều tài lộc, ta nên tu tập, giữ giới và làm các việc bố thí.
Phật Pháp và đời sống🞄 13/02/2026
Khi mùa Xuân gõ cửa, những bản nhạc Tết lại rộn ràng khiến cho ngày xuân trở nên ấm áp, mang màu sắc tươi sáng của ngày đoàn viên đầy ý nghĩa.
Phật Pháp và đời sống 🞄 13/02/2026
Khi mùa Xuân gõ cửa, những bản nhạc Tết lại rộn ràng khiến cho ngày xuân trở nên ấm áp, mang màu sắc tươi sáng của ngày đoàn viên đầy ý nghĩa.
Phật Pháp và đời sống🞄 12/02/2026
Lễ tạ đất là nghi thức thể hiện lòng tri ân đối với các vị chư Thần đã bảo hộ gia đình bình an suốt một năm và mong cầu được hộ trì trong năm mới.
Phật Pháp và đời sống 🞄 12/02/2026
Lễ tạ đất là nghi thức thể hiện lòng tri ân đối với các vị chư Thần đã bảo hộ gia đình bình an suốt một năm và mong cầu được hộ trì trong năm mới.
Phật Pháp và đời sống🞄 02/02/2026
"Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi" là nét đẹp văn hóa nhắc nhở về sự tiết kiệm và gắn kết tình cảm gia đình.
Phật Pháp và đời sống 🞄 02/02/2026
"Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi" là nét đẹp văn hóa nhắc nhở về sự tiết kiệm và gắn kết tình cảm gia đình.
Phật Pháp và đời sống🞄 01/02/2026
Mỗi khi đi chùa, nhiều người thường băn khoăn về những điều kiêng kỵ vì sợ phạm vào sai lầm. Dưới đây là 6 lưu ý quan trọng cho người đi lễ chùa.
Phật Pháp và đời sống 🞄 01/02/2026
Mỗi khi đi chùa, nhiều người thường băn khoăn về những điều kiêng kỵ vì sợ phạm vào sai lầm. Dưới đây là 6 lưu ý quan trọng cho người đi lễ chùa.
Bài viết Phật giáo🞄 21/01/2026
Ông Công ông Táo thực chất là chư Thiên, chư Thần hộ trì. Đạo Phật dạy cách cúng ông Công ông Táo để được gia hộ, tăng phúc lộc.
Bài viết Phật giáo 🞄 21/01/2026
Ông Công ông Táo thực chất là chư Thiên, chư Thần hộ trì. Đạo Phật dạy cách cúng ông Công ông Táo để được gia hộ, tăng phúc lộc.
Phật Pháp và đời sống🞄 16/01/2026
Tỉa chân nhang là hình thức bao sái (làm sạch) bát hương, giúp duy trì sự thanh tịnh, sạch sẽ cho ban thờ.
Phật Pháp và đời sống 🞄 16/01/2026
Tỉa chân nhang là hình thức bao sái (làm sạch) bát hương, giúp duy trì sự thanh tịnh, sạch sẽ cho ban thờ.
Phật Pháp và đời sống🞄 15/01/2026
Hình nhân thế mạng là hình người giả được dùng trong nghi lễ cúng tế để giải hạn, nhưng điều này không đúng sự thật. Đức Phật dạy cách để sống thọ, được an vui.
Phật Pháp và đời sống 🞄 15/01/2026
Hình nhân thế mạng là hình người giả được dùng trong nghi lễ cúng tế để giải hạn, nhưng điều này không đúng sự thật. Đức Phật dạy cách để sống thọ, được an vui.
Phật Pháp và đời sống🞄 15/01/2026
Trả nợ tào quan được dân gian quan niệm là trả nợ tiền kiếp bằng việc: cúng tế, đốt vàng mã,... Nhưng điều này không đúng. Thực hành lời Phật dạy để được hết khổ, an vui.
Phật Pháp và đời sống 🞄 15/01/2026
Trả nợ tào quan được dân gian quan niệm là trả nợ tiền kiếp bằng việc: cúng tế, đốt vàng mã,... Nhưng điều này không đúng. Thực hành lời Phật dạy để được hết khổ, an vui.
Phật Pháp và đời sống🞄 15/01/2026
Tết tụng kinh Tam Bảo, kinh Điềm Lành,... hoặc những bài kinh phù hợp với nhận thức của mình để được may mắn, phúc lành trong năm.
Phật Pháp và đời sống 🞄 15/01/2026
Tết tụng kinh Tam Bảo, kinh Điềm Lành,... hoặc những bài kinh phù hợp với nhận thức của mình để được may mắn, phúc lành trong năm.
Bài viết Phật giáo🞄 15/01/2026
Hướng dẫn cúng giao thừa chuẩn nhất năm 2026: Nghi thức đơn giản mà vẫn đầy đủ, giúp gia đình được nhiều may mắn, tài lộc.
Bài viết Phật giáo 🞄 15/01/2026
Hướng dẫn cúng giao thừa chuẩn nhất năm 2026: Nghi thức đơn giản mà vẫn đầy đủ, giúp gia đình được nhiều may mắn, tài lộc.
Bài viết Phật giáo🞄 15/01/2026
Tết Thanh minh là dịp lễ tảo mộ, tri ân tổ tiên vào tháng 3 Âm lịch. Cúng lễ chuẩn nghi thức đạo Phật giúp người mất siêu thoát, gia đạo bình an.
Bài viết Phật giáo 🞄 15/01/2026
Tết Thanh minh là dịp lễ tảo mộ, tri ân tổ tiên vào tháng 3 Âm lịch. Cúng lễ chuẩn nghi thức đạo Phật giúp người mất siêu thoát, gia đạo bình an.
Bài viết Phật giáo🞄 12/01/2026
Mừng thọ là dịp để con cháu bày tỏ sự kính trọng, biết ơn với ông bà, cha mẹ. Theo lời Phật dạy, con cháu nên bố thí, không sát sinh,... sẽ giúp các cụ sống lâu.
Bài viết Phật giáo 🞄 12/01/2026
Mừng thọ là dịp để con cháu bày tỏ sự kính trọng, biết ơn với ông bà, cha mẹ. Theo lời Phật dạy, con cháu nên bố thí, không sát sinh,... sẽ giúp các cụ sống lâu.
Phật Pháp và đời sống🞄 08/01/2026
Hiểu về các phong tục ngày Tết sẽ giúp bạn và gia đình đón Tết sum vầy, tràn ngập hạnh phúc và khởi đầu năm mới được thuận lợi.
Phật Pháp và đời sống 🞄 08/01/2026
Hiểu về các phong tục ngày Tết sẽ giúp bạn và gia đình đón Tết sum vầy, tràn ngập hạnh phúc và khởi đầu năm mới được thuận lợi.
Phật Pháp và đời sống🞄 06/01/2026
Hái lộc đầu xuân là việc ngắt cành non, chồi biếc từ chùa với mong ước rước may mắn về nhà.
Phật Pháp và đời sống 🞄 06/01/2026
Hái lộc đầu xuân là việc ngắt cành non, chồi biếc từ chùa với mong ước rước may mắn về nhà.
Phật Pháp và đời sống🞄 05/01/2026
Tứ hành xung được quan niệm là 4 nhóm con giáp xung khắc, gây mâu thuẫn,... Nhưng đạo Phật dạy điều này không đúng, mà làm thiện, tạo phước sẽ được hòa hợp, an vui.
Phật Pháp và đời sống 🞄 05/01/2026
Tứ hành xung được quan niệm là 4 nhóm con giáp xung khắc, gây mâu thuẫn,... Nhưng đạo Phật dạy điều này không đúng, mà làm thiện, tạo phước sẽ được hòa hợp, an vui.
Phật Pháp và đời sống🞄 05/01/2026
Một người phụ nữ có phẩm hạnh sẽ được tôn trọng, yêu quý và gặt hái nhiều điều tốt đẹp trong đời này lẫn đời sau.
Phật Pháp và đời sống 🞄 05/01/2026
Một người phụ nữ có phẩm hạnh sẽ được tôn trọng, yêu quý và gặt hái nhiều điều tốt đẹp trong đời này lẫn đời sau.
