Tìm hiểu nghệ thuật thiền trà nhà Phật trong Lễ hội Hoa Cúc Ba Vàng
23/10/2020
Uống trà đã trở thành thói quen không thể thiếu trong đời sống sinh hoạt của người dân Việt. Đặc biệt, ta lại cảm nhận rõ ràng và sâu sắc hơn về thiền trà
23/10/2020
Mục lục [Ẩn]
Từ lâu, uống trà đã trở thành thói quen không thể thiếu trong đời sống sinh hoạt của người dân Việt Nam. Đặc biệt, ở chốn thiền môn ta lại cảm nhận rõ ràng và sâu sắc hơn về thiền trà - một nét văn hoá ấn tượng của nhà Phật.
Vậy thiền trà đối với góc nhìn đạo Phật thế nào? Kính mời quý độc giả cùng đón đọc bài viết dưới đây!
Thiền trà là gì?
Trà là một thảo dược độc đáo mà thiên nhiên đã ban tặng cho con người. Từ xa xưa con người đã biết đến trà và dần hình thành thói quen thưởng trà (hay gọi dân dã hơn là uống trà). Và qua thời gian, hình thức uống trà đã được các Thiền sư đưa vào nếp sống ở một số ngôi chùa với những buổi tọa đàm vừa uống trà, vừa luận đạo, chia sẻ Phật Pháp; từ đó dần hình thành khái niệm thiền trà. Sư Phụ Thích Trúc Thái Minh chia sẻ: “Uống trà với tâm thái của người thiền, đang tu thiền gọi là thiền trà”.
Thiền trà là thưởng thức trà với tâm thái của người tu thiền
Tại sao trong nhà Phật có thiền trà?
Dân gian có câu: “Chén trà là đầu câu chuyện”. Khi khách đến chơi nhà, chúng ta mời nhau chén trà. Trong nhà thiền cũng thế, các Thiền sư bàn đạo cũng mời nhau chén trà khi gặp mặt.
Ở Trung Quốc nổi tiếng về câu chuyện trà Triệu Châu. Chuyện kể rằng, ai đến với Ngài Thiền sư Triệu Châu, Ngài cũng mời uống trà. Từ đó, tên gọi “trà Triệu Châu” dần được hình thành.
Vậy thì từ bao giờ trong nhà Thiền, các bậc Thiền sư, các Sư Thầy có nếp sống uống trà?
Về vấn đề này, Sư Phụ lý giải: “Vì các Thầy tu thiền và người tu cần phải tỉnh táo. Đại chúng ngồi thiền một lúc là gục thì không thiền được. Gọi là hôn trầm thụy miên thì không thể ngồi thiền được. Cho nên phải tỉnh táo. Từ đó là trong nhà thiền thì thường có thói quen uống trà”.
Thiền trà là một nét văn hóa đẹp trong đạo Phật
Dần dần, theo thời gian uống trà trở thành như Sư Phụ Thích Trúc Thái Minh chia sẻ: “Và ẩm thủy trà (uống nước trà) thành nghệ thuật khi du nhập vào Phật giáo, nhất là trong Phật giáo Nhật Bản, trà được đẩy lên thành trà đạo. Và trà đạo trở nên phổ biến ở các nước có Phật giáo”.
Ý nghĩa của thiền trà trong đạo Phật
Sư Phụ Thích Trúc Thái Minh chia sẻ: “Thiền là nghệ thuật đưa tâm trở lại với chính mình, các Thiền sư mượn chén trà để đưa tâm trở lại với chính mình. Tâm chúng ta hàng ngày sôi động quên đi giây phút thực tại thì chính nhờ những giây phút lắng đọng này, chúng ta được trở về với thực tại và thực tại thì bao giờ cũng rất đẹp, rất an lạc và rất nhiệm màu”.
Sau những thăng trầm, xao động của cuộc sống, buổi thiền trà chính là giây phút để con người mượn chén trà đưa tâm trở lại với chính mình. Trong giây phút này, con người hoàn toàn sống trong hiện tại, hưởng trọn vẹn cảm giác thoải mái, an lạc và hạnh phúc.
Hình ảnh thiền trà trong Lễ hội Hoa Cúc tại chùa Ba Vàng
Trong Lễ hội Hoa Cúc 2016, Sư Phụ Thích Trúc Thái Minh chia sẻ: “Thiền trà đã trở thành một nét văn hóa đẹp trong nhà đạo, đặc biệt là trong đạo Phật. Hôm nay trong Lễ hội Hoa Cúc này, chùa Ba Vàng tổ chức một buổi thiền trà để chúng ta cùng nhau ngồi lại, tĩnh tâm lại, được sống với chính mình”.
Trong tiếng du dương của tiếng đàn tranh, các trà khách sẽ được thưởng thức hương vị trà và bánh, ngẫm nghĩ những đạo lý sâu xa trong từng chén trà hoa cúc để giác ngộ chân lý cho bản thân mình.
Trong buổi thiền trà, trà giả là người pha trà để du khách được thưởng lãm
Hy vọng từ những chia sẻ trên Sư Phụ, quý vị hiểu hơn về nguồn gốc cũng như ý nghĩa của buổi thiền trà theo nghi thức Phật giáo.
Tiếp nối thành công của Lễ hội Hoa Cúc năm 2013, 2016, Lễ hội Hoa Cúc chùa Ba Vàng 2020 sẽ được tổ chức từ ngày 09/9 - 11/9/Canh Tý (tức 25/10 - 27/10/2020) với các chương trình ấn tượng: rước nước giếng Thần; pha trà cúng Phật; tụng kinh cầu quốc thái dân an; quyên góp từ thiện ủng hộ đồng bào miền Trung; nghệ thuật thiền trà; đêm hội Trùng Dương… cùng nhiều hoạt động mang đậm nét văn hóa truyền thống dân gian.
Đến với buổi thiền trà tại Lễ hội Hoa Cúc chùa Ba Vàng, du khách sẽ được thưởng lãm hương vị của trà hoa cúc
Qua đó, phát huy giá trị tích cực của Lễ hội, kết hợp với truyền thống tương thân tương ái, gắn bó, keo sơn của dân tộc Việt Nam và tinh thần từ bi bác ái của đạo Phật thông qua hình ảnh cánh hoa cúc cùng gắn kết chung trên một đài hoa tạo nên một đóa hoa cúc bình dị mà thanh tao, hoa dù có héo cánh hoa cũng không rời nhụy, lá không rời cành; Tình tương thân tương ái cũng vậy, trước thiên tai dịch họa, hay khi gặp sóng gió bão táp phong ba thì người với người vẫn đoàn kết, thương yêu, tương trợ lẫn nhau.
Do vậy, khi về tham dự Lễ hội Hoa Cúc 2020, quý Phật tử cùng bà con nhân dân không chỉ được tham dự hoạt động thưởng trà ý nghĩa trên mà còn có thể chung tay chia sớt những khó khăn và mất mát với đồng bào miền Trung yêu thương của chúng ta.
Hẹn gặp lại quý vị tại Lễ hội Hoa Cúc chùa Ba vàng 2020 với nhiều trải nghiệm thú vị!
Hạnh Thuần
Phật Pháp và đời sống🞄 05/01/2026
Tứ hành xung được quan niệm là 4 nhóm con giáp xung khắc, gây mâu thuẫn,... Nhưng đạo Phật dạy điều này không đúng, mà làm thiện, tạo phước sẽ được hòa hợp, an vui.
Phật Pháp và đời sống 🞄 05/01/2026
Tứ hành xung được quan niệm là 4 nhóm con giáp xung khắc, gây mâu thuẫn,... Nhưng đạo Phật dạy điều này không đúng, mà làm thiện, tạo phước sẽ được hòa hợp, an vui.
Phật Pháp và đời sống🞄 05/01/2026
Một người phụ nữ có phẩm hạnh sẽ được tôn trọng, yêu quý và gặt hái nhiều điều tốt đẹp trong đời này lẫn đời sau.
Phật Pháp và đời sống 🞄 05/01/2026
Một người phụ nữ có phẩm hạnh sẽ được tôn trọng, yêu quý và gặt hái nhiều điều tốt đẹp trong đời này lẫn đời sau.
Phật Pháp và đời sống🞄 04/01/2026
Hướng dẫn cách làm bánh chưng chay xanh dẻo, thơm ngon chuẩn vị truyền thống. Công thức đơn giản, chi tiết từng bước cho mâm cỗ Tết thêm ý nghĩa.
Phật Pháp và đời sống 🞄 04/01/2026
Hướng dẫn cách làm bánh chưng chay xanh dẻo, thơm ngon chuẩn vị truyền thống. Công thức đơn giản, chi tiết từng bước cho mâm cỗ Tết thêm ý nghĩa.
Phật Pháp và đời sống🞄 03/01/2026
Hoa đào, hoa mai là biểu tượng của sức sống mãnh liệt, trải qua bao thời gian khắc nghiệt nhưng sức sống vẫn tràn đầy, mang sắc xuân tô điểm cho đời.
Phật Pháp và đời sống 🞄 03/01/2026
Hoa đào, hoa mai là biểu tượng của sức sống mãnh liệt, trải qua bao thời gian khắc nghiệt nhưng sức sống vẫn tràn đầy, mang sắc xuân tô điểm cho đời.
Phật Pháp và đời sống🞄 01/01/2026
Tinh tấn là chăm chỉ, chuyên cần, cố gắng, bền bỉ, kiên trì, quyết tâm không ngừng nghỉ; trong đó, tinh là trong sạch, cốt lõi, tinh chuyên nhất và tấn là vươn lên, nâng cao, nâng tầm
Phật Pháp và đời sống 🞄 01/01/2026
Tinh tấn là chăm chỉ, chuyên cần, cố gắng, bền bỉ, kiên trì, quyết tâm không ngừng nghỉ; trong đó, tinh là trong sạch, cốt lõi, tinh chuyên nhất và tấn là vươn lên, nâng cao, nâng tầm
Phật Pháp và đời sống🞄 31/12/2025
Giao thừa là thời khắc chuyển giao giữa năm cũ để đón chào năm mới. Giao thừa 2026 vào 0h thứ Ba, ngày 17/02/2026 Dương lịch (tức mùng 1 tháng Giêng năm Bính Ngọ).
Phật Pháp và đời sống 🞄 31/12/2025
Giao thừa là thời khắc chuyển giao giữa năm cũ để đón chào năm mới. Giao thừa 2026 vào 0h thứ Ba, ngày 17/02/2026 Dương lịch (tức mùng 1 tháng Giêng năm Bính Ngọ).
Phật Pháp và đời sống🞄 31/12/2025
Hóa vàng là đốt vàng mã để tiễn các cụ về cõi âm, gửi “tiền vàng” để các cụ được đầy đủ, bớt khổ. Tuy nhiên, việc này không đúng tinh thần đạo Phật.
Phật Pháp và đời sống 🞄 31/12/2025
Hóa vàng là đốt vàng mã để tiễn các cụ về cõi âm, gửi “tiền vàng” để các cụ được đầy đủ, bớt khổ. Tuy nhiên, việc này không đúng tinh thần đạo Phật.
Phật Pháp và đời sống🞄 27/12/2025
Xem chân gà là phong tục của người Việt dịp đầu năm, để dự đoán họa phúc,... của gia chủ trong năm. Theo Phật giáo, may rủi không phụ thuộc vào việc xem bói.
Phật Pháp và đời sống 🞄 27/12/2025
Xem chân gà là phong tục của người Việt dịp đầu năm, để dự đoán họa phúc,... của gia chủ trong năm. Theo Phật giáo, may rủi không phụ thuộc vào việc xem bói.
Phật Pháp và đời sống🞄 26/12/2025
Chúng ta có thể thả cá chép tùy duyên, bất cứ lúc nào; không nhất thiết phải vào ngày 23 Tết.
Phật Pháp và đời sống 🞄 26/12/2025
Chúng ta có thể thả cá chép tùy duyên, bất cứ lúc nào; không nhất thiết phải vào ngày 23 Tết.
Phật Pháp và đời sống🞄 22/12/2025
Ngũ phúc là 5 loại phúc: mạnh khỏe, sống lâu; giàu có; gia đình hạnh phúc; danh thơm tiếng tốt; trí tuệ sáng suốt, thông minh.
Phật Pháp và đời sống 🞄 22/12/2025
Ngũ phúc là 5 loại phúc: mạnh khỏe, sống lâu; giàu có; gia đình hạnh phúc; danh thơm tiếng tốt; trí tuệ sáng suốt, thông minh.
Phật Pháp và đời sống🞄 22/12/2025
Lười biếng là chán nản, mệt mỏi, uể oải, ngại việc,... Tính lười gây cản trở sự thành công và ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất lẫn tinh thần.
Phật Pháp và đời sống 🞄 22/12/2025
Lười biếng là chán nản, mệt mỏi, uể oải, ngại việc,... Tính lười gây cản trở sự thành công và ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất lẫn tinh thần.
Phật Pháp và đời sống🞄 21/12/2025
Vọng tưởng là trạng thái khi chúng ta tập trung làm một việc gì đó, nhưng trong đầu bất chợt xuất hiện hình ảnh, suy nghĩ khác, không chủ động tác ý tạo ra.
Phật Pháp và đời sống 🞄 21/12/2025
Vọng tưởng là trạng thái khi chúng ta tập trung làm một việc gì đó, nhưng trong đầu bất chợt xuất hiện hình ảnh, suy nghĩ khác, không chủ động tác ý tạo ra.
Phật Pháp và đời sống🞄 20/12/2025
Những điều kiêng kỵ ngày Tết như kiêng quét nhà, kiêng mua dao,... là các quan niệm dân gian để tránh xui xẻo. Theo Phật giáo, kiêng kỵ những điều này không hết đen đủi.
Phật Pháp và đời sống 🞄 20/12/2025
Những điều kiêng kỵ ngày Tết như kiêng quét nhà, kiêng mua dao,... là các quan niệm dân gian để tránh xui xẻo. Theo Phật giáo, kiêng kỵ những điều này không hết đen đủi.
Phật Pháp và đời sống🞄 16/12/2025
Dân gian cho rằng, tam tai là ba tai họa xảy ra trong 3 năm liền nhau. Theo Phật giáo, quan niệm “tam tai” không chính xác, mà phúc họa là do nghiệp mỗi người.
Phật Pháp và đời sống 🞄 16/12/2025
Dân gian cho rằng, tam tai là ba tai họa xảy ra trong 3 năm liền nhau. Theo Phật giáo, quan niệm “tam tai” không chính xác, mà phúc họa là do nghiệp mỗi người.
Phật Pháp và đời sống🞄 16/11/2025
Tô vẽ, khắc họa, đắp tượng Đức Phật xuất phát từ tâm tôn kính thì sẽ được vô lượng phước lành.
Phật Pháp và đời sống 🞄 16/11/2025
Tô vẽ, khắc họa, đắp tượng Đức Phật xuất phát từ tâm tôn kính thì sẽ được vô lượng phước lành.
Phật Pháp và đời sống🞄 04/10/2025
Tết Trung thu khởi nguồn từ đời sống nông nghiệp lúa nước, khi tháng 8 mùa vụ kết thúc, người dân quây quần ngắm trăng, vui chơi, thưởng nguyệt.
Phật Pháp và đời sống 🞄 04/10/2025
Tết Trung thu khởi nguồn từ đời sống nông nghiệp lúa nước, khi tháng 8 mùa vụ kết thúc, người dân quây quần ngắm trăng, vui chơi, thưởng nguyệt.
Phật Pháp và đời sống🞄 03/10/2025
Những bài hát trung thu mới và ý nghĩa nhất sẽ liên tục được cập nhật trong bài viết này. Kính mời quý độc giả cùng lắng nghe và thưởng thức!
Phật Pháp và đời sống 🞄 03/10/2025
Những bài hát trung thu mới và ý nghĩa nhất sẽ liên tục được cập nhật trong bài viết này. Kính mời quý độc giả cùng lắng nghe và thưởng thức!
Phật Pháp và đời sống🞄 18/9/2025
Chú Đại Bi là một trong những bài chú được trì tụng rộng rãi. Tuy nhiên, nhiều người còn hiểu sai khiến thực hành chưa được lợi ích.
Phật Pháp và đời sống 🞄 18/9/2025
Chú Đại Bi là một trong những bài chú được trì tụng rộng rãi. Tuy nhiên, nhiều người còn hiểu sai khiến thực hành chưa được lợi ích.
Phật Pháp và đời sống🞄 31/8/2025
Nhiều người quan niệm, bốc bát hương bản mệnh là gửi gắm mạng sống của mình cho các vị Thần, giúp thọ mạng kéo dài. Tuy nhiên, theo đạo Phật, việc này là sai.
Phật Pháp và đời sống 🞄 31/8/2025
Nhiều người quan niệm, bốc bát hương bản mệnh là gửi gắm mạng sống của mình cho các vị Thần, giúp thọ mạng kéo dài. Tuy nhiên, theo đạo Phật, việc này là sai.
